 فرمود: رسول‌ خدا ص نزد اصحاب‌ خود آمدند و سوره‌ «رحمن‌» را از اول‌ تا آخر برايشان‌ خواندند و اصحاب‌ ساكت‌ بودند پس‌ آن‌ حضرت‌ ص فرمودند: «وقتي‌ در شب‌ ديدار با جن‌ اين‌ سوره‌ را بر آنان‌ خواندم‌، آنان‌ در واكنش‌ خود از شما بهتر بودند زيرا چنان‌ بود كه‌ هرگاه‌ من‌ به‌ آيه:(‏ فَبِأَيِّ آلَاء رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ ‏)  مي‌رسيدم‌؛آنها مي‌گفتند: لابشيء من‌ نعمة‌ ربنا نكذب‌، فلك‌ الحمد: نه‌! ما چيزي‌ از نعمت ‌پروردگارمان‌ را تكذيب‌ نمي‌كنيم‌ پس‌ خدايا! حمد از آن‌ توست‌». اين‌ حديث‌ نيز دليل‌ بر آن‌ است‌ كه‌ اين‌ سوره‌ مكي‌ است‌. روايت‌ شده‌ است‌ كه ‌قيس‌بن‌عاصم‌منقري‌ به‌ رسول‌ اكرم‌ ص گفت: «از آنچه‌ كه‌ بر تو نازل‌ شده‌ است‌، بر من‌ بخوان‌». آن‌ حضرت‌ ص سوره‌ «رحمن‌» را بر وي‌ خواندند. گفت: «آن‌ را بر من اعاده‌ كن‌». رسول‌ اكرم‌ ص قرائت‌ آن‌ را سه‌ بار بر وي‌ اعاده‌ كردند آن‌گاه ‌گفت: «والله‌ إن‌ له‌ لطلاوة، وإن‌ عليه‌ لحلاوة‌، وأسفله‌ لمغدق‌، وأعلاه‌ لمثمر، وما يقول‌ هذا بشر، وأنا أشهد أن‌ لا إله‌ إلا الله‌ وأنك‌ رسول‌ الله: به‌ خدا سوگند كه‌ اين‌ قرآن‌ را زيبايي‌اي‌ است‌، بي‌گمان‌ بر آن‌ شيريني‌اي‌ است‌، پايين‌ آن‌ سيراب‌كننده‌ و بالاي ‌آن‌ مثمر و ميوه‌دار است‌ و قطعا بشري‌ بر گفتن‌ چنين‌ سخني‌ قادر نمي‌باشد پس ‌اينك‌ من‌ گواهي‌ مي‌دهم‌ كه‌ خدايي‌ جز معبود يگانه‌ نيست‌ و گواهي‌ مي‌دهم‌ كه‌ تو رسول‌ خدا هستي‌».
 
سوره رحمن آيه  1‏متن آيه : ‏‏ الرَّحْمَنُ ‏
 آيه  2‏متن آيه : ‏‏ عَلَّمَ الْقُرْآنَ ‏
‏ترجمه : ‏
هرگاه‌ اين‌ سوره‌ براي‌ بر شمردن‌ نعمت‌هاي‌ الهي‌ بر بندگانش‌ مي‌باشد پس ‌حق‌ تعالي‌ نعمتي‌ را كه‌ از نظر قدر و مرتبت‌ بزرگترين‌ آنها و در منفعت‌ و فوايد خويش‌؛ بيشترين‌، تمام‌ترين‌ و بزرگترين‌ آنهاست‌، بر ديگر نعمت‌ها مقدم‌ گردانيده‌ و مي‌فرمايد: «خداي‌ رحمان‌» كه‌ منعم‌ حقيقي‌ نعمت‌هاي‌ بزرگ‌ دنيوي‌ و اخروي ‌مي‌باشد «قرآن‌ را آموزش‌ داد» و فراگيري‌ و فهم‌ و حفظ آن‌ را بر مؤمنان‌ آسان ‌گردانيد. پس‌ نعمت‌ عظماي‌ قرآن‌ را كه‌ مدار سعادت‌ دو جهاني‌ مي‌باشد، سپاس ‌بگزاريد.
 
سوره رحمن آيه  3
‏متن آيه : ‏
‏ خَلَقَ الْإِنسَانَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ به‌ نعمت‌ آفرينش‌ منت‌ گذاشت‌ و فرمود: «انسان‌ را آفريد».
	سوره آل عمران آيه  165
‏متن آيه : ‏
‏ أَوَلَمَّا أَصَابَتْكُم مُّصِيبَةٌ قَدْ أَصَبْتُم مِّثْلَيْهَا قُلْتُمْ أَنَّى هَذَا قُلْ هُوَ مِنْ عِندِ أَنْفُسِكُمْ إِنَّ اللّهَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«آيا هنگامي‌ كه‌ به‌ شما مصيبتي‌ رسيد» مراد شكست‌ و كشته‌شدن‌ در روز احد است‌ «كه‌ دوچندان‌ آن‌ را» بر دشمنان‌ خود «وارد آورده‌ بوديد» در روز بدر ـ زيرا در روز احد هفتاد تن‌ از مسلمين‌ به‌ شهادت‌ رسيدند، درحالي‌ كه‌ در روز بدر؛ هفتاد تن‌ از مشركان‌ كشته‌ و هفتاد تن‌ ديگر اسير گشتند. آري‌! با آن‌ كه‌ ضربه ‌دوچندان‌ به‌ مشركان‌ وارد آورده‌ بوديد «گفتيد» از روي‌ تعجب‌ «اين‌ از كجاست‌ ؟» يعني‌: اين‌ شكست‌ و كشته‌شدن‌ ما از چه‌ روي‌ است‌؟ حال‌ آن‌ كه‌ ما درراه‌ خدا(ج) مي‌جنگيم‌ و رسول‌ خداص نيز با ماست‌ و خداوند(ج) هم‌ به‌ ما وعده ‌پيروزي‌ بر مشركان‌ را داده‌ است‌ ؟ «بگو: آن» شكست‌ «از نزد خودتان‌ است» به‌سبب‌ مخالفت‌ تيراندازان‌ از اين‌ فرمان‌ پيامبرص كه‌: به‌ هيچ‌ حالي‌ از احوال‌ نبايدسنگرهاي‌ خود را ترك‌ كنند «بي‌گمان‌ خدا به‌ هرچيزي‌ تواناست».
عمر(رض) در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ مي‌گويد: مسلمانان‌ به‌ علت‌ آنچه‌ در بدر ـ از گرفتن‌ فديه‌ از اسيران‌ ـ انجام‌ داده‌ بودند، در روز احد مجازات‌ شدند. ازعلي‌(رض) نيز نظير اين‌ تفسير روايت‌ شده‌ است‌.
 
سوره رحمن آيه  4
‏متن آيه : ‏
‏ عَلَّمَهُ الْبَيَانَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ در بيان‌ سومين‌ نعمت‌، تعليم‌ و آموزش‌ نطق‌ و بيان‌ به‌ انسان‌ را كه‌ سبب ‌تفاهم‌ و وسيله‌ گفت‌وگو و مكالمه‌ اوست‌، منت‌ نهاد و فرمود: «به‌ او بيان‌ آموخت» مراد از بيان‌، تعليم‌ نامهاي‌ اشياء است‌. به‌قولي: مراد از بيان: تعليم ‌زبانها و گويشها و نيروي‌ فهماندن‌ به‌ ديگران‌؛ يعني‌ نيروي‌ تعبير از معاني‌ اندروني‌ و نطق‌ و بيان‌ مي‌باشد. و ابن‌كثير اين‌ قول‌ را ترجيح‌ داده‌ است‌. آري‌! انسان‌ تنها موجودي‌ است‌ كه‌ با نطق‌ بيست‌وهشت‌ حرف‌، ميلياردها كلمات‌ را به‌ هزاران‌ زبان ‌تكلم‌ مي‌كند.
آيه‌ كريمه‌ گوياي‌ اين‌ حقيقت‌ نيز هست‌ كه‌ استعداد انسان‌ براي‌ فراگيري‌ علم‌، بزرگترين‌ ويژگي‌ و امتياز اوست‌ و مقدم ‌ساختن‌ ذكر قرآن‌ به‌ اين‌ حقيقت‌ اشاره‌ دارد كه‌ بزرگترين‌ چيزي‌ كه‌ انسان‌ فرامي‌گيرد، قرآن‌ است‌.
 
	سوره رحمن آيه  5
‏متن آيه : ‏
‏ الشَّمْسُ وَالْقَمَرُ بِحُسْبَانٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«خورشيد و ماه‌، حساب‌ معيني‌ دارند» يعني: اين‌ دو پديده‌، به‌ حساب‌ مقرر و در برجها و منازل‌ معيني‌ سير دوراني‌ داشته‌ و از آنها تجاوز نمي‌كنند، در نتيجه‌، خورشيد و ماه‌ با اين‌ سير و سفر معين‌ خود؛ بر تعداد ماه‌ها و سالها، فصل‌هاي ‌كشاورزي‌، ميعاد معاملات‌ و عمر بشر راهنمايي‌ نموده‌ و فوايد بسياري‌ را براي ‌انسان‌، نبات‌ و حيوان‌ برمي‌آورند.
 
	سوره رحمن آيه  6
‏متن آيه : ‏
‏ وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ يَسْجُدَانِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ حق‌ تعالي‌ به‌ بيان‌ نعمت‌هاي‌ خويش‌ در پاره‌اي‌ از عوالم‌ سفلاي‌ زميني ‌پرداخته‌ و مي‌فرمايد: «و نجم‌ و شجر سجده‌ مي‌كنند» نجم‌ گياهي‌ است‌ كه‌ ساق ‌ندارد؛ مانند گياه‌ گندم‌ و شجر گياهي‌ است‌ كه‌ داراي‌ ساق‌ است‌؛ مانند درخت ‌خرما. مراد از سجود آنها انقياد طبعي‌ آنها براي‌ خداوند متعال‌ همانند انقياد وتسليم‌ سجده‌كنندگان‌ مكلف‌، به‌ اختيار و رضاي‌ خويش‌ است‌. مجاهد، حسن‌ و قتاده‌ مي‌گويند: «مراد از نجم‌، ستارگان‌ آسمان‌ است‌». ابن‌كثير مي‌گويد: «اين ‌قول‌ آشكارتر به‌ نظر مي‌رسد». والله اعلم‌.
 
	سوره رحمن آيه  7
‏متن آيه : ‏
‏ وَالسَّمَاء رَفَعَهَا وَوَضَعَ الْمِيزَانَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و آسمان‌ را برافراشت‌» و آن‌ را بر فراز زمين‌ قرارداد «و ميزان‌ را گذاشت‌» يعني: در زمين‌ ميزان‌ عدالتي‌ را كه‌ بدان‌ امر كرده‌ است‌، وضع‌ كرد و نيز نظام‌ هستي‌ را بر معيار عدل‌، هماهنگي‌ و نظم‌ برقرار كرد. در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است: «باالعدل‌ قامت‌ السموات‌ والأرض: آسمانها و زمين‌ به‌ عدالت‌ برپا شده‌اند».
 
	سوره رحمن آيه  8
‏متن آيه : ‏
‏ أَلَّا تَطْغَوْا فِي الْمِيزَانِ ‏
 
‏ترجمه :