نَبَاتاً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«تا به‌سبب‌ آن‌ دانه‌ و گياه‌ را برويانيم» يعني: تا به‌سبب‌ آن‌ آب‌ ريزان‌ از ابرها، دانه‌هايي‌ را از زمين‌ بيرون‌ آوريم‌ كه‌ قوت‌ و غذاي‌ شماست‌؛ مانند گندم‌، جو و غيره‌. نبات: عبارت‌ از علوفه‌ چهارپايان‌ و ساير گياهان‌ خوردني‌ است‌.
 
سوره نبأ آيه  16

‏متن آيه : ‏

‏ وَجَنَّاتٍ أَلْفَافاً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«و» نيز تا برويانيم‌ به‌ سبب‌ آن‌ آب‌ ريزان‌ «باغهاي‌ درهم‌ پيچيده‌ و انبوه ‌را» يعني: باغهايي‌ را كه‌ بعضي‌ به‌ بعضي‌ديگر درهم‌ پيچيده‌اند، از آن‌ رو كه ‌شاخه‌هاي‌ آنها به‌ هر سو دويده‌ است‌ و بسيار پرشاخ‌وبرگ‌ گرديده‌اند. شايان‌ ذكر است‌ كه‌ دو آيه:(‏‏ لِنُخْرِجَ بِهِ حَبّاً وَنَبَاتاً ‏ وَجَنَّاتٍ أَلْفَافاً ‏)شامل‌ هر سه‌ نوع‌ رستني‌اي ‌مي‌شود كه‌ از زمين‌ مي‌رويد كه‌ عبارت‌اند از:
1 ـ رستني‌اي‌ كه‌ داراي‌ غلاف‌ و پوشش‌ است‌، مانند دانه‌هاي‌ غذايي‌.
2 ـ رستني‌اي‌ كه‌ غلاف‌ و پوشش‌ ندارد، مانند گياهان‌ و علفها كه‌ اين‌ دو نوع ‌داراي‌ ساق‌ نيستند.
3 ـ رستني‌ داراي‌ ساق‌ و تنه‌ كه‌ عبارت‌ از درختانند و چون‌ بسيار انبوه‌ شوند، بوستان‌ (جنت) ناميده‌ مي‌شوند، از آن‌ رو كه‌ يك‌ محل‌ را مي‌پوشانند.
پس‌ اين‌ پديده‌هاي‌ نه‌گانه‌اي‌ كه‌ برشمرده‌ شد، نظر به‌ حدوث‌ و امكان‌ و تجدد خود، بر وجود آفريننده‌ مختار دلالت‌ مي‌كنند چنان‌كه‌ استواري‌ و محكمي‌ آنها بركمال‌ علم‌ و حكمت‌ ذاتي‌ حق‌ تعالي‌ دلالت‌ مي‌نمايد و چون‌ كمال‌ حق‌ تعالي‌ در اين‌ اوصاف‌ ثابت‌ گرديد، به‌طور قطع‌ امكان‌ حشر نيز ثابت‌ مي‌شود. از اينها گذشته‌ در بيرون ‌آوردن‌ گياهان‌ بعد از خشك ‌شدن‌ آنها، بر امكان‌ بيرون ‌آوردن‌ مردگان‌ از گورها و برانگيخنشان‌ بعد از مرگ‌ دليل‌ ظاهري‌ حسي‌اي‌ وجود دارد كه‌ نزديك‌ به‌ اذهان‌ است‌ و افزون‌ بر همه‌ اينها، هر يك‌ از چيزهاي‌ نه‌گانه‌ ياد شده‌ نعمتي‌ است‌ عظيم‌ كه‌ مي‌بايد با شكر و سپاس‌ استقبال‌ شود و شكر آن‌ با انجام‌ دادن‌ طاعات ‌است‌ پس‌ نبايد با ارتكاب‌ معصيت‌ كه‌ ناسپاسي‌ است‌، بدرقه‌ گردند.
 
سوره نبأ آيه  17

‏متن آيه : ‏

‏ إِنَّ يَوْمَ الْفَصْلِ كَانَ مِيقَاتاً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«بي‌گمان‌ روز فصل» يعني: روز داوري‌ ميان‌ اهل‌ كفر و ايمان‌، ميان‌ نيكوكار و بدكار و ميان‌ اهل‌ حق‌ و اهل‌ باطل‌؛ «هنگامي‌ معين‌ است» يعني: آن‌ روز، مجمع ‌و ميعادگاهي‌ معين‌ براي‌ پيشينيان‌ و پسينيان‌ است‌ كه‌ در آن‌ به‌ ثواب‌ و عقابي‌ كه ‌وعده‌ داده‌ شده‌اند، مي‌رسند. اين‌ روز «فصل‌» ناميده‌ شد زيرا خداوند(ج) در آن ‌ميان‌ خلقش‌ فيصله‌ و داوري‌ مي‌كند.
 
	سوره نبأ آيه  18

‏متن آيه : ‏

‏ يَوْمَ يُنفَخُ فِي الصُّورِ فَتَأْتُونَ أَفْوَاجاً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«روزي‌ كه‌ در صور دميده‌ شود» صور: بوقي‌ است‌ كه‌ اسرافيل‌(ع) در آن‌ مي‌دمد و از آن‌ صداي‌ مهيبي‌ بيرون‌ مي‌آيد «پس‌ فوج‌ فوج‌ بياييد» يعني: شما گروه‌ گروه ‌و توده‌ توده‌، هر امتي‌ همراه‌ با پيامبرش‌ از قبرهايتان‌ به‌سوي‌ موقف‌ محشر و عرصه‌گاه‌ حساب‌ مي‌آييد.
	سوره نبأ آيه  19

‏متن آيه : ‏

‏ وَفُتِحَتِ السَّمَاء فَكَانَتْ أَبْوَاباً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«و آسمان‌ شگافته‌ شود» براي‌ فرود آمدن‌ فرشتگان‌ «پس‌ شود دروازه، ‌دروازه» يعني: آسمان‌ داراي‌ درهاي‌ بسياري‌ مي‌گردد تا فرشتگان‌ از آن‌ دروازه‌ها فرود آيند.
 
	سوره نبأ آيه  20

‏متن آيه : ‏

‏ وَسُيِّرَتِ الْجِبَالُ فَكَانَتْ سَرَاباً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«و كوهها روان‌ ساخته‌ شوند و چون‌ سرابي‌ گردند» يعني: كوهها از جاهاي‌ خود در هوا روان‌ ساخته‌ شده‌ و از مقر خود بركنده‌ شوند و چون‌ گردي‌ به‌ هوا پراكنده‌ شوند به‌ طوري‌ كه‌ بيننده‌ مي‌پندارد كه‌ آن‌ كوهي‌ است‌ زيرا بر صورت‌ كوه‌ است ‌درحالي‌كه‌ حقيقتا در آنجا كوهي‌ نيست‌ بلكه‌ محضا غباري‌ است‌ و بس‌.
 
	سوره نبأ آيه  21

‏متن آيه : ‏

‏ إِنَّ جَهَنَّمَ كَانَتْ مِرْصَاداً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«بي‌گمان‌ جهنم‌ كمينگاهي‌ است» يعني: جهنم‌ در حكم‌ و قضاي‌ الهي ‌كمينگاهي‌ است‌ كه‌ نگهبانان‌ آن‌ در كمين‌ كفار نشسته‌اند تا آنها را در آن‌ عذاب ‌كنند. يا دوزخ‌ خود كمين‌كننده‌ است‌ و در انتظار كفاري‌ است‌ كه‌ به‌سوي‌ آن‌ مي‌آيند چنان‌كه‌ كمين‌كننده‌ در انتظار شكار خويش‌ مي‌باشد تا به‌سوي‌ آن‌ آيد.
 
	سوره نبأ آيه  22

‏متن آيه : ‏

‏ لِلْطَّاغِينَ مَآباً ‏

 

‏ترجمه : ‏
«كه‌ براي‌ سركشان‌ بازگشتگاهي‌ است» و كساني‌ كه‌ با مخالفت‌ اوامر پروردگار، طغيان‌ و سركشي‌ اختيار كرده‌اند، به‌سوي‌ آن‌ رجوع‌ كرده‌ و در آن‌ فرود مي‌آيند.
 
	آيه  40
‏متن آيه : ‏
‏ يَا بَنِي إِسْرَائِيلَ اذْكُرُواْ نِعْمَتِيَ الَّتِي أَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَأَوْفُواْ بِعَهْدِي أُوفِ بِعَهْدِكُمْ وَإِيَّايَ فَارْهَبُونِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
در آياتي‌ كه‌ پيش‌رو داريم، خداي‌ عزوجل‌ امتهايي‌ را مورد خطاب‌ قرارمي‌دهد كه‌ رسالتهاي‌ آسماني‌ در ميان‌ آنان‌ ظهور يافته‌ است‌. در اين‌ ميان‌ رشته‌سخن‌ را از يهود آغاز مي‌كند زيرا از يك‌سو، يهود قديمي‌ ترين‌ ملت‌ داراي‌ كتاب‌آسماني‌ است، از ديگر سو، يهوديان‌ دشمن‌ترين‌ مردم‌ با مؤمنانند. پس‌، از اين‌آيه‌ تا آيه‌ (142 ) اين‌ سوره‌ كه‌ نزديك‌ به‌ يك‌ جزء كامل‌ از قرآن‌ كريم‌ را دربرمي‌گيرد، همه‌ پيرامون‌ بني‌ اسرائيل‌ است‌ تا حقيقت‌ و ماهيت‌ كردار شان‌ را با ابعاد منفي‌ و زشت‌ وجودي‌شان‌ بر ملا گرداند.
بايسته‌ يادآوري‌ است‌ كه‌ شيوه‌ خطاب‌ قراني‌ با يهوديان‌ متنوع‌ است‌؛ گاهي‌ باآنان‌ از سر عطوفت‌ و نرمش‌ سخن‌ مي‌رود، گاهي‌ با تهديد و توبيخ، وقتي‌ بايادآوري‌ از نعمتها - چون‌ همين‌ آيه‌ - و زماني‌ با شمارش‌ جرايم‌ و جناياتشان‌همراه‌ با توبيخ‌ و سرزنش‌.
«اي‌ بني‌اسرائيل‌» اسرائيل: يعقوب‌ فرزند اسحاق‌ فرزند ابراهيم: است، وفرزندان‌ اسرائيل‌ را كه‌ عبرانيان‌ يا قوم‌ يهودند، «بني‌اسرائيل‌» مي‌نامند و معني‌لغوي‌ اسرائيل‌؛ «بنده‌ خدا» است‌. پس‌ بني‌اسرائيل‌ همان‌ اسباط دوازده‌گانه‌اي‌هستند كه‌ زاد و تبار دوازده‌ فرزند يعقوب‌(ع) مي‌باشند. يادآور مي‌شويم‌ كه‌عبارت‌ «بني‌اسرائيل‌» در قرآن‌ كريم‌ (41) بار به‌كار رفته‌ است‌. آري‌! اي‌ بني‌اسرائيل‌! «نعمتهايم‌ را كه‌ بر شما ارزاني‌ داشتم‌» چون‌ فرستادن‌ پيامبران(ع) نازل‌نمودن‌ كتاب، نجات‌ از چنگ‌ فرعون‌ و غيره‌ «به‌ياد آريد» و اين‌ نعمتهايم‌ را شكرگزاريد «و به‌ عهدم‌ وفا كنيد» همان‌ عهدي‌ كه‌ از شما در مورد پيروي‌ از م