گروه‌ دوم‌ يك‌ ركعت ديگر خويش‌ را به‌ اتمام‌برساند. در نزد مالك: با اين‌ يك‌ ركعت‌ نماز هر دو گروه‌ به‌ اتمام‌ مي‌رسد، اما در نزد غير وي‌ از فقها، هر يك‌ از دو گروه‌، بايد آنچه‌ را كه‌ از وي‌ فوت‌ شده‌است‌، كامل‌ گرداند. نخست‌ گروه‌ دوم‌ و بعد از آن‌ گروه‌ اول‌ «و بايد كه‌ بگيرند» يعني‌: اين‌ گروه‌ ديگر «احتياط خود را» يعني‌: بايد به ‌هوش‌ باشند و اگر ابزاري‌ چون‌ زره‌ و مانند آن‌ دارند، به‌كار بگيرند «و سلاحهاي‌ خود را برگيرند» گرفتن‌ سلاح‌ درنزد شافعي‌ شرط و در نزد احناف‌ مستحب‌ است‌. آيه‌ كريمه‌ روشن‌ نمي‌سازد كه ‌هريك‌ از دو گروه‌ چه‌مقدار نماز بايد بخوانند، پس‌ ذكر دو ركعت‌ در اثناي‌ شرح ‌و تفسير، به‌ اين‌ اعتبار است‌ كه‌ غالبا نماز خوف‌ در سفر برگزار مي‌شود و نمازهادر سفر، اغلب‌ دو ركعتي‌ است‌.
بايد دانست‌ كه‌ نماز خوف‌ داراي‌ اشكال‌ و اوصاف‌ متعددي‌ است‌ كه‌ بيان‌ آنها در سنت‌ وارد شده‌ و همه‌ آنها درست‌ است‌ و هركس‌ به‌ يكي‌ از آن‌ صورتها نماز بگزارد، بي‌گمان‌ دستور شريعت‌ را انجام‌ داده‌است‌ و آنچه‌ در اين‌ آيه‌ ذكرشده‌، جامع‌ همه‌ آن‌ صور مي‌باشد. ليكن‌ احناف‌ به ‌استناد احاديث‌ وارده‌ در اين‌ باب‌، كيفيت‌ نماز خوف‌ را چنين‌ بيان‌ نموده‌اند: «امام‌ مردم‌ را به‌ دو گروه‌ تقسيم‌ نمايد، گروهي‌ با وي‌ بايستند و گروهي‌ دربرابر دشمن‌ قرار گيرند، آن‌گاه‌ امام‌ با گروه‌ اول‌يك‌ ركعت‌ و دو سجده‌ بگزارد، بعد از آن‌ اين‌ گروه‌ دربرابر دشمن‌ بروند و گروه‌دوم‌ از برابر دشمن‌ بيايد و امام‌ با ايشان‌ يك‌ ركعت‌ ديگر با دو سجده‌ گزارده‌ وسلام‌ دهد، اما مقتديانش‌ كه‌ مسبوق‌ هستند سلام‌ ندهند، بلكه‌ بايد پياده‌ براي ‌حراست‌ به‌مقابل‌ دشمن‌ بشتابند، سپس‌ گروه‌ اول‌ به‌ جاي‌ اولي‌ بازآيند، يا براي‌كم‌ساختن‌ از تحرك‌، نماز خود را در همان‌ جايگاه‌ و سنگرشان‌ منفردا و بدون‌قرائت‌ به‌اتمام‌ رسانند زيرا آنان‌ حكم‌ لاحق‌ را دارند. سپس‌ تشهد خوانده‌، سلام ‌دهند و براي‌ حراست‌ در مقابل‌ دشمن‌ بازگردند، آن‌گاه‌ گروه‌ دوم‌ بيايند و نمازشان‌ را با قرائت‌ سوره‌اي‌ همراه‌ باسوره‌ فاتحه‌ به‌اتمام‌ برسانند، چرا كه‌ ايشان‌در ابتدا همراه‌ امام‌ در نماز داخل‌ نشده‌اند، پس‌ در حكم‌ مسبوق‌ به‌شمار مي‌روند». خاطرنشان‌ مي‌شود كه‌ اين‌ كيفيت‌ نماز خوف‌، از زهري‌، نافع‌، ابن‌عمر و ابن‌عباس‌ روايت‌ شده‌است‌. احناف‌ درباره‌ نماز خوف‌ در وقت‌ مغرب ‌مي‌گويند: «امام‌ با گروه‌ اول‌ دو ركعت‌ و با گروه‌ دوم‌ يك‌ ركعت‌ نماز بگزارد».
آن‌گاه‌ حق‌ تعالي‌ در بيان‌ حكمت‌ مشروعيت‌ نماز خوف‌ مي‌فرمايد: «كافران‌ آرزو دارند كه‌ شما از سلاحها و سازوبرگ‌ خويش‌ غافل‌ شويد، پس‌ يكباره‌ بر شما حمله‌ كنند» و با تمام‌ نيرو و توان‌ خويش‌ چنان‌ بر شما بتازند و كار را بر شما چنان‌ دشوار سازند كه‌ ديگر به‌ حمله‌ دومي‌ نياز نداشته‌ باشند «و اگر از باران‌ در زحمتيد، يا بيماريد، گناهي‌ برشما نيست‌ كه‌ جنگ ‌افزارهاي‌ خود را بر زمين‌ بگذاريد، ولي‌ مواظب‌ خودباشيد» تا دشمن‌ غافلگيرانه‌ بر شما حمله‌ور نشود. به‌ اين‌ ترتيب‌، حق‌ تعالي‌ براي ‌مجاهدان‌، نهادن‌ سلاح‌ به‌ هنگام‌ زحمت‌ باران‌ و در حال‌ بيماري‌ را رخصت‌ داد وسپس‌ ايشان‌ را به‌ گرفتن‌ احتياط و مواظبت‌ از خويشتن‌ فرمان‌ داد تا دشمن‌ از فرصت‌ بهره‌برداري‌ سوء نكند «بي‌گمان‌ خداوند براي‌ كافران‌ عذاب‌ خفت‌باري‌ آماده ‌كرده‌ است‌» پس‌ بدانيد كه‌ دستور رعايت‌ احتياط از آن‌رو نيست‌ كه‌ انتظار آن‌ متصور باشد كه‌ كفار بر شما غلبه‌ كنند، بلكه‌ اين‌ دستور، امري‌ تعبدي‌ از سوي ‌حق‌ تعالي‌ است‌.
	 آيه  159
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ الَّذِينَ يَكْتُمُونَ مَا أَنزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنَاتِ وَالْهُدَى مِن بَعْدِ مَا بَيَّنَّاهُ لِلنَّاسِ فِي الْكِتَابِ أُولَئِكَ يَلعَنُهُمُ اللّهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللَّاعِنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏بيگمان كساني كه پنهان ميدارند آنچه را كه از دلائل روشن و هدايت فرو فرستادهايم ، بعد از آن كه آن را براي مردم در كتاب ( تورات و انجيل ) بيان و روشن نمودهايم ، خدا و نفرينكنندگان ( چه از ميان فرشتگان و چه از ميان مؤمنان انس و جان ) ، ايشان را نفرين ميكنند ( و خواستار طرد آنان از رحمت خدا خواهند شد ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« الْبَيِّنَاتِ » : دلائل روشن . آيات دالّ بر صدق خاتمالانبياء . « الْهُدَيا » : رهنمود . راهنماي به سوي حق و حقيقت . « الْكِتَابِ » : مراد ميتواند تورات باشد ( نگا : انعام / 91 ) ، يا جميع كتابهاي آسماني ، اعم از تورات و انجيل و قرآن . « اللاّعِنُونَ » : نفرينكنندگان ، و آنان عبارتند از مؤمنان و فرشتگان .‏
 
آيه  160
‏متن آيه : ‏
‏ إِلاَّ الَّذِينَ تَابُواْ وَأَصْلَحُواْ وَبَيَّنُواْ فَأُوْلَئِكَ أَتُوبُ عَلَيْهِمْ وَأَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيمُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏مگر كساني كه توبه كنند ( از كتمان حق ) و به اصلاح ( حال خود و جبران مافات ) بپردازند و ( آنچه را كه از اوصاف پيغمبر و اسلام و ديگر حقائق ميدانستند و پنهان ميكردند ) آشكار سازند . چه توبه چنين كساني را ميپذيرم و من بسي توبهپذير و مهربانم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« بَيَّنُوا » : روشنگري كردند . پنهان را آشكار نمودند . « أَتُوبُ عَلَيْهِمْ » : توبه ايشان را ميپذيرم . با فضل و مغفرت خود به سويشان برميگردم .‏
 
آيه  161
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَمَاتُوا وَهُمْ كُفَّارٌ أُولَئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللّهِ وَالْمَلآئِكَةِ وَالنَّاسِ أَجْمَعِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏كساني كه كفر ورزيدند و در حالي كه كافر بودند مردند ( و با استمرار كفر و بدون توبه و پشيماني ، از دنيا رفتند ) نفرين خدا و فرشتگان و همه مردمان بر آنان خواهد بود .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« وَ هُمْ كُفَّارٌ » : و حال آن كه كافر باشند . « أَجْمَعِينَ » : جملگي . همگي . اين واژه تأكيد است و شامل كافران نيز ميگردد ، زيرا كه در روز قيامت كافران هم يكديگر را نفرين ميكنند ( نگا : عنكبوت / 25 ، احزاب / 68 ) .‏
 
آيه  162
‏متن آيه : ‏
‏ خَالِدِينَ فِيهَا لاَ يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلاَ هُمْ يُنظَرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏جاودانه در آن نفرين باقي ميمانند ( و هميشه در آتش دوزخ بسر ميبرند ) و نه عذاب آنان سبك ميشود و نه مهلتي بديشان داده ميشود .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« لا يُخَفَّفُ » : سبك نميگردد . كاستي داده نميشود . « وَ لاهُمْ يُنظَرُونَ » : مهلت و فرصت بديشان داده نميشود .‏
 
آيه  163
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ لاَّ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الرَّحْمَنُ الرَّحِيمُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏خداوند شما ، خداوند يكتا و ي