 چگونه‌ جز حق‌ تعالي ‌پروردگاري‌ ديگر بجويم‌؟ «و هيچ‌كس‌ جز بر زيان‌ خود گناهي‌ انجام‌ نمي‌دهد» يعني: هيچ‌كس‌ قادر نيست‌ كه‌ گناهي‌ به‌ زيان‌ غير خود انجام‌ دهد پس‌ اگر گناهي‌ انجام‌دهد، اين‌ گناه‌ به‌ زيان‌ خود اوست‌ «و هيچ‌ باربرداري‌، بار گناه‌ ديگري‌ را برنمي‌دارد» بنابراين‌، هيچ‌ انسان‌ پاك‌ و بي‌گناهي‌، گناه‌ شخص‌ ناپاك‌ و گنهكاري‌ را برنمي‌دارد و به‌ گناه‌ او مؤاخذه‌ نمي‌شود «سپس‌ بازگشتتان‌ به‌سوي‌ پروردگارتان ‌است‌، آن‌گاه‌ شما را از حقيقت‌ آنچه‌ در آن‌ اختلاف‌ داشتيد» در امر ادياني‌ كه‌ در آنها متفرق‌ گشته‌ بوديد «آگاه‌ مي‌سازد» و تفرقه‌سازان‌ را به‌ كيفر مي‌رساند.
در اين‌ آيه‌، روش‌ اهل‌ جاهليت‌ كه‌ با گناه‌ يك‌ شخص‌، كسي‌ از نزديكانش‌ را، يا با گناه‌ عضوي‌ از يك‌ قبيله‌، عضو ديگري‌ از آن‌ قبيله‌ را مورد مؤاخذه‌ قرار مي‌دادند، مردود اعلام‌ شده‌ است‌. يادآورمي‌شويم‌ كه‌ فرموده‌ حق‌ تعالي‌  در آيه ‌(25) از سوره‌ «نحل‌»: ﴿ليحملوا اوزارهم..﴾: (تا روز قيامت‌، بار گناهان‌ خود را تمام‌ بردارند و نيز بخشي‌ از بار گناهان‌ كساني‌ را كه‌ ندانسته‌ آنان‌ را گمراه‌ مي‌كنند. آگاه‌ باشيد؛ چه‌ بدباري‌ را مي‌كشند!)، بدين‌ معني‌ است‌ كه: شخص‌ گمراه‌گر، بخشي‌ از بار گناه‌ گمراهي‌ پيروانش‌ را نيز در روز قيامت‌ بر دوش‌ مي‌كشد، بي‌آن‌ كه‌ از گناه‌ آن‌ شخص‌ گمراه‌ چيزي‌ كم‌ شود.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:11271.txt">آيه  77</a><a class="text" href="w:text:11272.txt">آيه  78</a><a class="text" href="w:text:11273.txt">آيه  79</a><a class="text" href="w:text:11274.txt"> آيه  80</a><a class="text" href="w:text:11275.txt">آيه  81</a><a class="text" href="w:text:11276.txt">آيه  82</a><a class="text" href="w:text:11277.txt"> آيه  83</a><a class="text" href="w:text:11278.txt">آيه  84</a><a class="text" href="w:text:11279.txt">آيه  85</a><a class="text" href="w:text:11280.txt"> آيه  86</a><a class="text" href="w:text:11281.txt"> آيه  87</a><a class="text" href="w:text:11282.txt">آيه  88</a><a class="text" href="w:text:11283.txt"> آيه  89</a><a class="text" href="w:text:11284.txt">آيه  90</a><a class="text" href="w:text:11285.txt"> آيه  91</a><a class="text" href="w:text:11286.txt">آيه  92</a><a class="text" href="w:text:11287.txt"> آيه  93</a><a class="text" href="w:text:11288.txt">آيه  94</a><a class="text" href="w:text:11289.txt"> آيه  95</a><a class="text" href="w:text:11290.txt">آيه  96</a><a class="text" href="w:text:11291.txt">آيه  97</a><a class="text" href="w:text:11292.txt"> آيه  98</a><a class="text" href="w:text:11293.txt">آيه  99</a><a class="text" href="w:text:11294.txt">آيه  100</a><a class="text" href="w:text:11295.txt"> آيه  101</a><a class="text" href="w:text:11296.txt">آيه  102</a></body></html>سوره صافات آيه  77
‏متن آيه : ‏
‏ وَجَعَلْنَا ذُرِّيَّتَهُ هُمْ الْبَاقِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و نژاد او را بازماندگان ( روي زمين ) كرديم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« ذُرِّيَّتَهُ . . . » : برخي ، از اين آيه چنين برداشت كرده‌اند كه تمام نسل بشر بعد از نوح ، از دودمان او به وجود آمده و تمام نژادهاي روي زمين به فرزندان وي منتهي مي‌شوند . امّا مؤمنان ديگري در خدمت نوح بودند ، و قاعدةً از ايشان هم فرزنداني باقي مانده است ( نگا : هود / 40 ) . همچنين چه بسا طوفان نوح بخش بزرگي از معموره زمين را فرا گرفته باشد ( نگا : التفسير القرآني للقرآن ) مگر در بخشهاي ديگر مردماني نبوده‌اند و زاد و ولد نداشته‌اند ؟ به هر حال ، چه اين باشد و چه آن ، مسأله مهمّي نيست .‏
 
سوره صافات آيه  78
‏متن آيه : ‏
‏ وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِي الْآخِرِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و نام نيك او را در ميان ملّتهاي بعدي باقي گذارديم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« تَرَكْنَا عَلَيْهِ . . . » : مفعول ( تَرَكْنا ) ثَناءً محذوف است . يا اين كه سَلامٌ عَلي نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ است .  ( نگا : صافّات‌ / 108 و 119 و 129 ) . « الآخِرِينَ » : آيندگان . مراد ذكر جميل و نام نيك و دعاي خير براي او است كه بر زبان همه پيروان اديان آسماني جاري مي‌گردد ( نگا : مريم‌ / 50 ، شعراء / 84 ) .‏
 
سوره صافات آيه  79
‏متن آيه : ‏
‏ سَلَامٌ عَلَى نُوحٍ فِي الْعَالَمِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏و آن درود بر نوح ، در ميان جهانيان است .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« سَلامٌ عَلي نُوحٍ . . . » : اگر واژه ( سَلامٌ ) خبر مبتداي محذوف ( هُوَ ) باشد ، جمله اخباري است و معني آن در بالا گذشت . و اگر ( سَلامٌ ) مبتدا بشمار آيد ، جمله انشائي و براي دعا است و معني چنين است : درود خدا تا قيامت بر نوح باد . « فِي الْعَالَمِينَ » : در ميان همه جهانيان . مراد تا پايان عمر انسانها و نهايت دنيا است .‏
 
سوره صافات آيه  80
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّا كَذَلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏ما اين گونه نيكوكاران را پاداش خواهيم داد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏. . .‏
 
سوره صافات آيه  81
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّهُ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏چرا كه او از بندگان با ايمان ما بود .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏. . .‏
 
سوره صافات آيه  82
‏متن آيه : ‏
‏ ثُمَّ أَغْرَقْنَا الْآخَرِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏سپس ديگران را غرق كرديم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« ثُمَّ » : بعد از نجات نوح و همراهان . « الآخَرِينَ » : ديگران . مراد قوم كافر نوح است .‏
 
سوره صافات آيه  83
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّ مِن شِيعَتِهِ لَإِبْرَاهِيمَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏از زمره دنباله‌روان نوح ( در اصول دين ، و پيمودن راه او در دعوت به توحيد و خداشناسي ) ابراهيم بود .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« شِيعَةِ » : پيرو . دنباله‌رو . مراد از پيروي و دنباله‌روي ، تداوم خطّ فكري و مكتبي است . به عبارت ديگر : انبياء ، همه مبلّغان يك مكتب و استادان يك دانشگاه هستند ، و توحيد و عدل و تقوا و اخلاص و بسياري ديگر از كردارهاي پسنديده و خصال حميده ، تغييرناپذير و شيوه متّبع همه فرستادگان خدا بوده است .‏
 
سوره صافات آيه  84
‏متن آيه : ‏
‏ إِذْ جَاء رَبَّهُ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏وقتي كه با قلب سالم ( زدوده از شرك ) رو به پروردگارش آورد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« سَلِيمٍ » : سالم . پاك از شرك . « قَلْبٍ سَلِيمٍ » :  ( نگا : شعراء / 89 ) .‏
 
سوره صافات آيه  85
‏متن آيه : ‏
‏ إِذْ قَالَ لِأَبِيهِ وَقَوْمِهِ مَاذَا تَعْبُدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏زماني به پدر و قوم خود گفت : اينها چه چيزند كه مي‌پرستيد ؟ !‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« مَاذَا » : اينها چه چيزند ؟ سؤال ، جنبه تحقير بتها و ناپسند شمردن كار پدر را دارد .‏
 
آيه  165
‏متن آيه : ‏
‏ وَهُوَ الَّذِي جَعَلَكُمْ خَلاَئِفَ الأَرْضِ وَرَفَعَ بَعْضَكُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِّيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُمْ إِنَّ رَبَّكَ سَرِيعُ الْعِقَابِ وَإِنَّهُ لَغَفُورٌ رَّحِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و اوست‌ كسي‌ كه‌ شما را در زمين‌ جانشين‌ يك‌ديگر قرار داد» يعني: شما را در عمران‌ و آباداني‌ زمين‌، خليفه‌ و جانشين‌ يك‌ديگر گردانيد. بعضي‌ گفته‌اند: مراد اين‌ است‌ كه‌ نوع‌ انسان‌ در زمين‌، خليفه‌ خداوند(ج) است‌ «و برخي‌ از شما را بربرخي‌ديگر به‌ درجاتي‌ برتري‌ داد» در خلقت‌ و رزق‌ و نيرومندي‌ و فضل