مُ مَا تُسِرُّونَ وَمَا تُعْلِنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏خداوند آگاه است از آنچه پنهان مي‌داريد و از آنچه آشكار مي‌سازيد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« تُسِرُّونَ » : در دل نگاه مي‌داريد . پنهان مي‌كنيد . در نهان انجام مي‌دهيد . « تُعْلِنُونَ » : آشكار مي‌سازيد . آشكارا انجام مي‌دهيد .‏
سوره نحل آيه  20
‏متن آيه : ‏
‏ وَالَّذِينَ يَدْعُونَ مِن دُونِ اللّهِ لاَ يَخْلُقُونَ شَيْئاً وَهُمْ يُخْلَقُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏آن كساني را كه بجز خدا به فرياد مي‌خوانند و پرستش مي‌نمايند ، آنان نمي‌توانند چيزي را بيافرينند و بلكه خودشان آفريده مي‌گردند !  ( پس بايد مخلوقات ضعيف را پرستيد و به كمك طلبيد ، يا خالق كائنات را ؟ ! ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« يَدْعُونَ » : فرياد مي‌زنند و به ياري مي‌طلبند . مي‌پرستند .‏
 
سوره نحل آيه  21
‏متن آيه : ‏
‏ أَمْواتٌ غَيْرُ أَحْيَاء وَمَا يَشْعُرُونَ أَيَّانَ يُبْعَثُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( بتهائي كه مي‌پرستند ) جمادند و بيجان ، و نمي‌دانند كه ( پرستش كنندگانشان ) چه وقت زنده و برانگيخته مي‌گردند .  ( پس چرا بايد عاقل چيزهائي را بپرستد كه از فرا رسيدن قيامت بي‌خبرند و سودي و زياني نمي‌رسانند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَمْوَاتٌ » : مردگان . مراد جمادات و اشياء بيجان است . خبر مبتداي محذوف است . « غَيْرُ أَحْيَآءٍ » : نه زندگان . مردگان . خبر دوم يا صفت ( أَمْواتٌ ) است و جنبه تأكيد را دارد . « يُبْعَثُونَ » : دوباره زنده مي‌گردند . رستاخيزشان فرا مي‌رسد .‏
 
سوره نحل آيه  22
‏متن آيه : ‏
‏ إِلَهُكُمْ إِلَهٌ وَاحِدٌ فَالَّذِينَ لاَ يُؤْمِنُونَ بِالآخِرَةِ قُلُوبُهُم مُّنكِرَةٌ وَهُم مُّسْتَكْبِرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏پروردگار شما ( كه بايد او را بپرستيد ) پروردگار يكتائي است ، و آنان كه ايمان به آخرت ندارند ، دلهايشان منكر ( مبدأ و توحيد هم ) بوده و خويشتن را بزرگ مي‌پندارند ( و برتر از آن مي‌دانند كه حق را بپذيرند و خداي را پرستش كنند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« مُنكِرَةٌ‌ » : انكاركننده . نپذيرنده . « مُسْتَكْبِرُونَ » : كساني كه خويشتن را بزرگ مي‌پندارند و خود را بالاتر از آن مي‌دانند كه به عبادت خدا بپردازند .‏
 
سوره مائدة آيه  97
‏متن آيه : ‏
‏ جَعَلَ اللّهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ قِيَاماً لِّلنَّاسِ وَالشَّهْرَ الْحَرَامَ وَالْهَدْيَ وَالْقَلاَئِدَ ذَلِكَ لِتَعْلَمُواْ أَنَّ اللّهَ يَعْلَمُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ وَأَنَّ اللّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«خداوند كعبه‌ را كه‌ بيت‌ الحرام‌ است‌، سبب‌ قوام‌ امور مردمان» يعني‌: مايه‌ و مدار سامان‌يابي‌ و انتظام‌ امور معاش‌ و معاد و دين‌ و دنيايشان‌ «گردانيد» زيرا در حج‌، منافع‌ و مصالحي‌ نهفته‌ است‌ كه‌ سبب‌ رونق‌ دين‌ و دنيايشان‌ مي‌شود؛ آري‌! در حج‌ نيايشگرانشان‌ به‌ اوج‌ عبوديت‌ واصل‌ مي‌شوند، خائف‌ و هراسناكشان‌ ايمن ‌مي‌شود، ضعيفشان‌ نصرت‌ داده‌ مي‌شود، تجارشان‌ در آن‌ سود مي‌برند، فقرايشان‌ در آن‌ اطعام‌ مي‌شوند و اخيرا اين‌ كه‌ خداوند(ج) مناسك‌ حج‌ را سبب‌ آباداني ‌وادي‌اي‌ غيرمزروع‌ گردانيد، وگرنه‌ در آن‌ هيچ ‌كسي‌ اقامت‌ نمي‌گزيد «و» خداوند(ج) «ماه‌ حرام‌ را» نيز سبب‌ انتظام‌ و سامان‌ يافتن‌ امور مردم‌ گردانيد، طوري‌كه‌ مردم‌ در ماههاي‌ حرام‌ ـ ذوالقعده‌، ذوالحجه‌، محرم‌ و رجب‌ ـ نه‌ خوني‌ را مي‌طلبند، نه‌ با دشمني‌ مي‌جنگند و نه‌ به‌ امر مقدس‌ و ارزش‌ مورداحترامي‌ بي‌حرمتي‌ مي‌كنند پس‌ ماههاي‌ حرام‌ ـ از اين‌ حيث‌ ـ نيز مايه‌ قوام‌ وانتظام‌ امور مردم‌ است‌. ولي‌ بايد گفت‌ كه‌: حرمت‌ قتل‌ و قتال‌ عادلانه‌ در ماههاي ‌حرام‌، در شريعت‌ ما منسوخ‌ شده‌ است‌ «و» خداوند(ج) «هدي‌ را» يعني‌: حيواناتي‌ را كه‌ به‌ مكه‌ اهدا مي‌شود «و قرباني‌هاي‌ قلاده‌دار را» نيز سبب‌ انتظام‌ امور مردم‌ گردانيد زيرا بجز منافع‌ ديگري‌ كه‌ در آنهاست‌، وقتي‌ كسي‌ حيوان‌ داراي ‌گردن‌بند (قلاده‌) را با خود همراه‌ كند، فهميده‌ مي‌شود كه‌ او عزم‌ حج‌ يا عمره‌ را دارد و بنابراين‌، كسي‌ متعرض‌ وي‌ نمي‌گردد. و قرباني‌ قلاده‌ دار را مخصوصا ياد كرد درحالي‌ كه‌ اين‌ نوع‌ قرباني‌ نيز از (هدي‌) است‌، به‌ خاطر آن‌ كه‌ ثواب‌ آن ‌بيشتر و شكوه‌ حج‌ با آن‌ جلوه‌گرتر است‌ «اين‌ بيان‌ براي‌ آن‌ است‌ تا بدانيد كه‌ الله آنچه‌ را كه‌ در آسمانهاست‌ و آنچه‌ را كه‌ در زمين‌ است‌ مي‌داند و تا بدانيد كه‌ الله  به‌ همه‌ چيز داناست» پس‌ براساس‌ حكمت‌ و علم‌ مطلق‌ خويش‌، احكام‌ را مشروع‌ مي‌گرداند.
 
	سوره نحل آيه  23
‏متن آيه : ‏
‏ لاَ جَرَمَ أَنَّ اللّهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّونَ وَمَا يُعْلِنُونَ إِنَّهُ لاَ يُحِبُّ الْمُسْتَكْبِرِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏قطعاً خدا آگاه است از آنچه پنهان مي‌سازند و از آنچه آشكار مي‌نمايند ( و هيچ چيزي از عقائد و اقوال و افعال آنان از ديد خدا نهان نمي‌گردد و ايشان را در برابر همه اينها بازخواست مي‌كند ، و مستكبران را عقاب مي‌نمايد ) چرا كه مستكبران را دوست نمي‌دارد .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« لا جَرَمَ » : حقّاً . قطعاً ( نگا : هود / 22 ) .‏
 
سوره نحل آيه  24
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذَا قِيلَ لَهُم مَّاذَا أَنزَلَ رَبُّكُمْ قَالُواْ أَسَاطِيرُ الأَوَّلِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏هنگامي كه به مستكبران ( كافر و بي‌دين ) گفته مي‌شود : پروردگار شما ( بر محمّد ) چه چيزهائي نازل كرده است‌ ؟  ( مسخره‌آميزانه و كينه‌توزانه ) مي‌گويند :  ( اينها كه وحي آسماني نيست ، بلكه دروغها و ) افسانه‌هاي گذشتگان است .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَسَاطِيرُ » : افسانه‌ها و نوشته‌ها . مراد اباطيل و اكاذيب و خرافات است . جمع اُسْطُورَة ( نگا : انعام‌ / 25 ) يا جمع أَسْطار و آن جمع سَطْر است ( نگا : فرقان‌ / 5 ) . أَساطيرُ خبر مبتداي محذوف است و تقدير چنين است : هُوَ أَساطيرُ الأوّلينَ .‏
 
سوره نحل آيه  25
‏متن آيه : ‏
‏ لِيَحْمِلُواْ أَوْزَارَهُمْ كَامِلَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَمِنْ أَوْزَارِ الَّذِينَ يُضِلُّونَهُم بِغَيْرِ عِلْمٍ أَلاَ سَاء مَا يَزِرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏آنان بايد كه در روز قيامت بار گناهان خود را ( به سبب پيروي نكردن از پيغمبر ) به تمام و كمال بر دوش كشند ، و هم برخي از بار گناهان كساني را حمل نمايند كه ايشان را بدون ( دليل و برهان و ) آگهي گمراه ساخته‌اند ( بي آن كه از گناهان پيروان چيزي كاسته شود ) . هان ( اي مردمان ! بدانيد كه آنان چه كار زشتي مي‌كنند و ) چه بار گناهان بدي را بر دوش مي‌كشند !‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« لِيَحْمِلُوا » : چنين مي‌گويند تا اين كه بردارند . بايد كه بر دارند . حرف ( لِ ) لام عاقبت است ( نگا : قصص‌ / 8 ) و يا اين كه لام امر ( نگا : قرطبي ) . « أَوْزَ