 در غير اين‌ ميادين، از ديد و بينايي‌ برخوردار است‌ و از گوشهايشان‌ شنيدن‌ پندهاي ‌سودمند و قوانين‌ و احكامي‌ كه‌ كتابهاي‌ منزل‌ و سنن‌ پيام‌آوران‌ خدا(ج)  دربردارند، از بين‌ رفته‌ لذا اين‌ چيزها را نمي‌شنوند، هرچند كه‌ از نيروي‌ شنوايي‌ كلا بي‌بهره‌ نبوده‌ و غير آن‌ از سخنان‌ را مي‌شنوند و مي‌پذيرند «آنان» كه‌ موصوف‌ به ‌اين‌ اوصافند «همانند چهارپايانند» در سود نگرفتن‌ از حواس‌ و مشاعر خود «بلكه ‌گمراه‌ترند» از چهارپايان‌ زيرا چهارپايان‌ آنچه‌ را كه‌ به‌ سود و زيانشان‌ است، درمي‌يابند و بنابراين، از آنچه‌ كه‌ برايشان‌ سودمند است، سود گرفته‌ و از آنچه‌ كه ‌زيانبار است، پرهيز مي‌كنند، اما اين‌ گروه‌؛ در ميان‌ سود و زيان‌ خود ـ به‌ اعتبار آنچه‌ كه‌ خداي‌ عزوجل‌ از آنان‌ خواسته‌ و آنها را بدان‌ مكلف‌ نموده‌ ـ هيچ‌گونه ‌تمييزي‌ نمي‌دهند «آن‌ گروه، همانا غافلانند» يعني‌: آنان‌ نسبت‌ به‌ خداوندي‌ خدا(ج)  و آيات‌ و شريعت‌ وي‌ و آنچه‌ كه‌ براي‌ اهل‌ طاعت‌ و معصيت‌ آماده‌ كرده‌ است، در غفلت‌ كامل‌ قراردارند.
 
	 سوره نازعات آيه  14

‏متن آيه : ‏

‏ فَإِذَا هُم بِالسَّاهِرَةِ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏ناگهان همگان ( به پا مي‌خيزند و ) در دشت پهناور و سفيد محشر آماده مي‌شوند .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« السَّاهِرَةِ » : دشت و بيابان سفيد و هموار و پهناور . مراد صحراي محشر است .‏

 

سوره نازعات آيه  15

‏متن آيه : ‏

‏ هَلْ أتَاكَ حَدِيثُ مُوسَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏آيا خبر داستان موسي به تو رسيده است‌ ؟‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« حَدِيثُ » : سخن . خبر . داستان . « هَلْ أَتَاكَ . . . » : مطلب با استفهام شروع شده است تا شوق شنونده بيدار ، و آماده شنيدن داستان گردد .‏

 

سوره نازعات آيه  16

‏متن آيه : ‏

‏ إِذْ نَادَاهُ رَبُّهُ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏بدان گاه كه پروردگارش او را در زمين مقدّس طُوي صدا زد .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« بِالْوَادِي الْمُقَدَّسِ طُويً » :  ( نگا : طه‌ / 12 ) . « الْوَادِي‌ » : سرزمين . ياء آخر آن در رسم‌الخطّ قرآني حذف شده است . « طُويً » : نام سرزميني در شام ، ميان مَدْيَن و مصر ، در پائين كوه طور سينا ، نخستين بار ، در آنجا به موسي ( ع ) وحي شد . بدل از ( الْوادي ) است .‏

 

سوره نازعات آيه  17

‏متن آيه : ‏

‏ اذْهَبْ إِلَى فِرْعَوْنَ إِنَّهُ طَغَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏( بدو گفت : ) برو به سوي فرعون كه سركشي و طغيان كرده است .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« طَغي‌ » ، : سركشي كرده است . در كفر و عصيان و ظلم ، از حد گذشته است . از مرز بندگي فراتر رفته است .‏

 
سوره نازعات آيه  18

‏متن آيه : ‏

‏ فَقُلْ هَل لَّكَ إِلَى أَن تَزَكَّى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏بگو : آيا ميل داري ( از آنچه در آن هستي ) ، رها و پاك گردي‌ ؟‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« هَل لَّكَ . . . » : آيا ميل داري‌ ؟ خبر مبتداي محذوفي چون ( مَيْلٌ ) و ( رَغْبَةٌ ) است ، در اصل چنين است : هَل لَّكَ مَيْلٌ ؟ اين شيوه ، در خواستِ توأم با سازش و نرمش است . « تَزَكّي‌ » : پاك گردي . فعل مضارع است و اصل آن ( تَتَزكّي ) است .‏

 

سوره نازعات آيه  19

‏متن آيه : ‏

‏ وَأَهْدِيَكَ إِلَى رَبِّكَ فَتَخْشَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏و تو را به سوي پروردگارت رهبري كنم ( و او را به تو بشناسانم ) تا تو ( از او ) انديشناك و بيمناك گردي ( و خلاف نكني‌ ؟ )‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« فَتَخْشي‌ » : خشيت ، ترس و هراسي است كه نتيجه احساس به عظمت و قدرت خدا است . چنين احساسي هم با شناخت او ، در دل انسان پديدار مي‌شود ( نگا : فاطر / 28 ) .‏

 


سوره نازعات آيه  20

‏متن آيه : ‏

‏ فَأَرَاهُ الْآيَةَ الْكُبْرَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏( موسي به پيش فرعون رفت و ) معجزه بزرگ ( خود ، يعني تبديل عصا به اژدها ) را بدو نشان داد .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« الآيَةَ الْكُبْري‌ » : معجزه بزرگ . مراد تبديل عصا به اژدها است . نشان دادن معجزه و كار عملي ، پس از بيان ادلّه و براهين قولي بوده است .‏

 

سوره نازعات آيه  21

‏متن آيه : ‏

‏ فَكَذَّبَ وَعَصَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏امّا فرعون ، موسي را دروغگو ناميد و ( نبوّت او را نپذيرفت ، و از چيزي كه از جانب خدا با خود آورده بود ) سرپيچي كرد .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« كَذَّبَ » : موسي را تكذيب كرد و پيغمبريش را دروغ ناميد . « عَصي‌ » : از دستورهاي آسماني و رهنمودهاي الهي سرپيچي و سركشي كرد .‏

 
سوره نازعات آيه  22

‏متن آيه : ‏

‏ ثُمَّ أَدْبَرَ يَسْعَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏سپس پشت كرد و رفت و ( براي مبارزه با موسي ) به سعي و تلاش پرداخت .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« أَدْبَرَ » : پشت كرد و رفت .‏

 


سوره نازعات آيه  23

‏متن آيه : ‏

‏ فَحَشَرَ فَنَادَى ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏آن گاه ( جادوگران را ) گرد آورد و ( مردمان را ) دعوت كرد .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« حَشَرَ » : بسيج كرد . گرد آورد . مراد گرد آوردن جادوگران است ( نگا : شعراء / 36 و 53 ) . « نَادي‌ » : دعوت كرد . فرا خواند . بانگ برداشت ( نگا : زخرف‌ / 51 ) .‏

 
آيه  180
‏متن آيه : ‏
‏ وَلِلّهِ الأَسْمَاء الْحُسْنَى فَادْعُوهُ بِهَا وَذَرُواْ الَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِي أَسْمَآئِهِ سَيُجْزَوْنَ مَا كَانُواْ يَعْمَلُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و براي‌ الله نامهاي‌ نيكو است» يعني‌: نيكوترين‌ نامها از آن‌ خداوند(ج)  است‌ و به‌ وي‌ اختصاص‌ دارد زيرا نامهاي‌ وي‌ بر نيكوترين‌ مسمي‌ كه‌ ذات‌ ذوالجلال ‌اوست‌ و بر شريف‌ترين‌ معاني‌؛ چون‌ رحمت، قدرت، علم، حكمت، آگاهي، عزت‌ و غيره‌ دلالت‌ مي‌كنند «پس‌ او را به‌ آن‌ نامها بخوانيد» مثلا بگوييد: يا الله! يارحمن‌! يا رحيم‌! يا عليم‌!... زيرا خواندن‌ خداي‌ سبحان‌ با نامهاي‌ نيكوي‌ وي، از اسباب‌ اجابت‌ دعاء است‌ «و كساني‌ را كه‌ در مورد نامهاي‌ الله كژروي‌ مي‌كنند واگذاريد» يلحدون‌: الفاظ يا معاني‌ نامهاي‌ الهي‌ را تحريف‌ مي‌كنند «به‌ زودي‌ به‌سزاي‌ آنچه‌ انجام‌ مي‌دادند، كيفر خواهند يافت».
شايان‌ ذكر است‌ كه‌ الحاد (كجروي‌) در اسماء خداوند متعال‌ بر سه‌ وجه ‌است‌: 
1 ـ تغييردادن‌ اسماء الهي‌ ـ چنان‌كه‌ مشركان‌ كردند ـ زيرا آنها اسم‌ «لات» را ازالله، اسم‌ «عزي» را از عزيز و اسم‌ «مناه» را از منان‌ گرفتند.
2 ـ افزودن‌ بر نامهاي‌ الله(ج) ، چون‌ اختراع‌ نامهايي‌ براي‌ وي‌ كه‌ بدانها اذن‌ نداده‌است‌ زيرا نامهاي‌ خداوند متعال، توقيفي‌ است‌ كه‌ در آنها مجال‌ دخل‌ و تصرف‌ وجود ندارد.
3 ـ كم ‌كردن‌ از اسماي‌ خداوند متعال‌؛ با انكار بعضي‌ از آنها.
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آمده‌ است‌: اين‌ آيه‌ درباره‌ مردي‌ از مسلمانان‌ نازل‌ شد كه‌ درنماز خويش‌ مي‌گفت‌: يا رحمن‌! يا رحيم‌! در اين‌ اثنا كسي‌ از مشركان‌ گفت‌: مگرمحمد و يارانش‌ نمي‌پندارند كه‌ پروردگار يگانه‌اي‌ را مي‌پرستند پس‌ چرا اين‌ مرد دو پروردگار را مي‌خواند؟ در ح