 كه ‌ابوسفيان‌ با زرنگي‌ آن‌ را از راه‌ و مسير معينش‌ به‌ بيراهه‌ برد و راه‌ ساحلي‌ را در پيش‌ گرفت‌ پس‌ پيامبر اكرمص اصحاب‌ را درحالي‌ به‌ جنگ‌ فراخواندند كه‌ ايشان‌ آمادگي‌ چنداني‌ براي‌ آن‌ نداشتند، به‌ همين‌ جهت‌، فرمان‌ جنگ‌ برآنان‌ دشوار آمد و گفتند: اگر قبلا ما را از وقوع‌ جنگ‌ آگاه‌ مي‌كرديد، قطعا براي‌ آن‌ آمادگي ‌پيدا كرده‌ و مقدمات‌ آن‌ را فراهم‌ مي‌كرديم‌. ﴿فِي الْحَقِّ﴾: يعني‌ با تو درباره‌ جنگ ‌بعد از آن‌ مجادله‌ مي‌كردند كه‌ برايشان‌ آشكار شد كه‌ تو جز به‌ اذن‌ خداوند متعال ‌به‌ هيچ‌ امري‌ دستور نمي‌دهي‌ «گويي‌ به‌سوي مرگ‌ رانده‌ مي‌شوند و ايشان‌ در آن ‌مي‌نگرند» يعني: در حالي‌ به‌ ميدان‌ جنگ‌ رهسپار شدند كه‌ از پيروزي‌ نا اميد بودند و اصلا به‌ فكر آنها خطور نمي‌كرد كه‌ در اين‌ نبرد، پيروز شوند، بر عكس‌ در انتظار شكست‌ هم‌ بودند به‌طوري‌ كه‌ گويي‌ در حال‌ و وضع‌ كسي‌ قرار گرفته‌اند كه ‌به‌سوي‌ قتلگاه‌ رانده‌ شده‌ و اسباب‌ و وسايل‌ قتلش‌ را چنان‌ فراهم‌ مي‌بيند كه‌ در وقوع‌ آن‌ كمترين‌ شكي‌ ندارد.
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:13711.txt"> آيه  1</a><a class="text" href="w:text:13712.txt">آيه  2</a><a class="text" href="w:text:13713.txt">آيه  3</a><a class="text" href="w:text:13714.txt">آيه  4</a><a class="text" href="w:text:13715.txt">آيه  5</a><a class="text" href="w:text:13716.txt">آيه  6</a><a class="text" href="w:text:13717.txt">آيه  7</a><a class="text" href="w:text:13718.txt">آيه  8</a></body></html> سوره شرح آيه  1

‏متن آيه : ‏

‏ أَلَمْ نَشْرَحْ لَكَ صَدْرَكَ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏آيا ما سينه تو را نگشوديم ( و دلت را از بند غم حيرت رها نساختيم ، و تاب تحمّل نابسامانيهاي محيط جاهليّت و سختيهاي مسؤوليّت بزرگ نبوّت را به تو عطاء نكرديم‌ ؟ ) .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« أَلَمْ نَشْرَحْ . . . » : شرح صدر . كنايه از : سعه صدر ، رهائي از غم و اندوه حيرت و ضلال پيش از نبوّت ، تاب تحمّل مشكلات مسؤوليّت نبوّت و رهبري ، صبر و حوصله در برابر ناملايمات محيط و دردسرهاي كفّار و مشركان و ديگران است ( نگا : انعام‌ / 125 ، زمر / 22 ، طه‌ / 25 ، نحل‌ / 106 ) .‏

 


سوره شرح آيه  2

‏متن آيه : ‏

‏ وَوَضَعْنَا عَنكَ وِزْرَكَ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏و بار سنگين ( تلاش فراوان ، براي هدايت مردمان ) را از ( دوش ) تو برنداشتيم‌ ؟‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« وَضَعْنَا » : فرو آورديم . پائين آورديم . « وِزْر » : بار سنگين . مراد بار كمرشكن غم و رنج حاصل از مشاهده كفر و شرك و تبهكاريها و خونريزيها و ستمگريها و نابسامانيهاي جامعه پيش از نبوّت ، و تلاش و كوشش آن حضرت براي هدايت مردمان و دفع اذيّت و آزار ايشان در آغاز نبوّت است .‏

 

سوره شرح آيه  3

‏متن آيه : ‏

‏ الَّذِي أَنقَضَ ظَهْرَكَ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏همان بار سنگيني كه پشت تو را در هم شكسته بود ؟‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« أَنقَضَ » : سنگيني كرده بود . گرانبار ساخته بود . مَجازاً شكستن پشت معني مي‌دهد .‏

 

سوره شرح آيه  4

‏متن آيه : ‏

‏ وَرَفَعْنَا لَكَ ذِكْرَكَ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏و آوازه تو را بلند نكرديم و بالا نبرديم‌ ؟‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« ذِكْر » : آوازه . نام نيك . حسن شهرت . آواي گواهي به پيغمبري محمّد ، به دنبال گواهي به توحيد خداوند ، شبانه‌روز دست كم پنج بار بر فراز مناره‌ها و بر بال امواج تلويزيونها و راديوها در آفاق طنين‌انداز است .‏

 


سوره شرح آيه  5

‏متن آيه : ‏

‏ فَإِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْراً ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏چرا كه همراه با سختي و دشواري ، آسايش و آسودگي است .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« فَإِنَّ . . . » : بيان علّت و سبب مطالب پيش است . « الْعُسْرِ » : سختي . دشواري ( نگا : بقره‌ / 185 ، طلاق / 7 ، كهف‌ / 73 ) . « يُسْراً » : آسايش . آسودگي .‏

 سوره شرح آيه  6

‏متن آيه : ‏

‏ إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْراً ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏مسلّماً با سختي و دشواري ، آسايش و آسودگي است .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« إِنَّ مَعَ . . . » : تكرار آيه ، براي تحكيم مطلب پيشين و تأكيد اين سنّت خدائي در همه ادوار است .‏

 


‏‏
سوره شرح آيه  7

‏متن آيه : ‏

‏ فَإِذَا فَرَغْتَ فَانصَبْ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏هرگاه ( از كار مهمّي ) بپرداختي ، به دنبال آن ( به كار مهمّ ديگري بپرداز و در آن بكوش و ) رنج ببر ( و فرجام كاري را آغاز كار ديگري‌كن ) .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« فَرَغْتَ » : فراغت يافتي . تمام شدي و بيكار ماندي . « إنصَبْ » : رنج ببر . مؤمن بايد انسان متحرّك و پويائي باشد و پس از فراغت از وظيفه‌اي ، آماده كوشيدن و سختي كشيدن در وظيفه ديگري باشد . چون : ما زنده به آنيم كه آرام نگيريم .‏

 


سوره شرح آيه  8

‏متن آيه : ‏

‏ وَإِلَى رَبِّكَ فَارْغَبْ ‏

 

‏ترجمه : ‏

‏و يكسره به سوي پروردگارت روي آر ( و تنها بدو دل و اميد ببند ، و جز به او خود را مشغول مساز ) .‏

 

‏توضيحات : ‏

‏« إرْغَبْ » : رغبت كن . علاقه‌مند شو ( نگا : قلم‌ / 32 ) .‏

 

 <?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:13720.txt">آيه  1</a><a class="text" href="w:text:13721.txt">آيه  2</a><a class="text" href="w:text:13722.txt"> آيه  3</a><a class="text" href="w:text:13723.txt"> آيه  4</a><a class="text" href="w:text:13724.txt">آيه  5</a><a class="text" href="w:text:13725.txt">آيه  6</a><a class="text" href="w:text:13726.txt">آيه  7</a><a class="text" href="w:text:13727.txt">آيه  8</a></body></html>آيه  7
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتِيْنِ أَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَيُرِيدُ اللّهُ أَن يُحِقَّ الحَقَّ بِكَلِمَاتِهِ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكَافِرِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و به‌ ياد آوريد هنگامي‌ را كه‌ خدا به‌ شما يكي‌ از دو گروه‌ را وعده‌ داد» دو گروه: يكي‌ كاروان‌ تجارتي‌ قريش‌ و ديگري‌ سپاه‌ ابوجهل‌ بود «كه‌ از آن‌ شما باشد» حق‌ تعالي‌ به‌ پيامبرش‌ در هنگام‌ بيرون‌ رفتن‌شان‌ به‌سوي‌ بدر وحي‌ فرستاد كه: قطعا پيروزي‌ از آن‌ شماست‌؛ يا با تصاحب‌ قافله‌ قريش‌ كه‌ حامل‌ كالاي‌ تجارتي‌ از شام‌ بود، يا با غلبه‌ بر سپاه‌ قريش‌ كه‌ از مكه‌ به‌قصد جنگ‌ با مسلمانان‌ حركت‌ كرده‌ بود «و شما دوست‌ داشتيد كه‌ دسته‌ بي‌سلاح» يعني: قافله‌ تجارتي ‌«براي‌ شما باشد» زيرا اين‌ قافله‌، غنيمتي‌ بي‌دردسر و دور از تيرگي‌ و دشواري ‌جنگ‌ بود چراكه‌ سپاهي‌ همراه‌ قافله‌ نبود كه‌ به‌ دفاع‌ از آن‌ بپردازد «حال‌ آن‌كه ‌خداوند مي‌خواست‌ كه‌ دين‌ حق‌ را به‌ فرمانهاي‌ خويش‌ ثابت‌ كند» با پيروزساختن‌تان‌ بر سپاه‌ تا دندان‌ مسلح‌ قريش‌ و كشتن‌ سران‌ آن‌ و اسيرگرفتن‌ بسياري‌ از آنان‌، با اين‌هدف‌ كه‌ نيرومندي‌ اسلام‌ نمايان‌ شود «و مي‌خواست‌ تا بنياد كافران‌ را ببرد» و آنان‌را ريشه‌كن‌ كند.
يعني: شما خواستار منفعتي‌ عاجل‌ و زودگذر بوديد، درحالي‌كه ‌خداوند(ج)  اموري‌ والاتر از آن‌؛ چون‌ برترساختن‌ كلمه‌ خويش‌ و پيروزي‌ حق‌ را اراده‌ داشت‌ 