‌ چنان‌ نبوده ‌تا به‌سبب‌ ترس‌ از آن‌ امر غير خدايي‌، رضاي‌ غير خدا(ج)  را بر رضاي‌ وي‌ برگزينند، در غير آن‌؛ ترس‌ از چيزهاي‌ ترسناك‌ يك‌ امر طبعي‌ است‌ كه‌ انسان‌ قادر به‌ نگهداري‌ خود از آن‌ نمي‌باشد «پس‌ اميد است‌ كه‌ اين‌ گروه‌ از راه‌يافتگان‌ باشند» هرگاه‌ راه‌يابي‌ و هدايت‌ اين‌ مؤمنان‌ يكتاپرست‌، فقط در حد اميد و توقع ‌باشد، چگونه‌ خواهد بود حال‌ كفاري‌ كه‌ به‌ هيچ‌يك‌ از اين‌ صفات‌ موصوف ‌نيستند! ابن‌كثير مي‌گويد: هر «عسي: اميد است» در قرآن‌ كريم‌ كه‌ مربوط به‌خداوند(ج)  باشد، حق‌ و ثابت‌ است‌ و يقينا تحقق ‌يافتني‌ است‌. به‌ قولي‌: اميد در اين‌ آيه‌ راجع‌ به‌ بندگان‌ است‌، يعني‌: آنها بايد به‌ راه‌يافته‌ بودن‌ خود اميدوار باشند.
 
آيه  19
‏متن آيه : ‏
‏ أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللّهِ لاَ يَسْتَوُونَ عِندَ اللّهِ وَاللّهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«آيا آب ‌دادن‌ به‌ حاجيان‌ و آبادكردن‌ مسجدالحرام‌ را همانند عمل‌ كسي‌ قرار داده‌ايد كه ‌به‌ خدا و روز آخرت‌ ايمان‌ آورده‌ و در راه‌ او جهاد كرده ‌است‌ ؟ نه‌! اين‌ دو نزد خدا يكسان‌ نيستند» يعني‌: اين‌ گروه‌ كافر آب‌دهنده‌ به‌ حجاج‌ و آبادكننده‌ مسجدالحرام‌، با آن‌ گروه‌ مؤمن‌ به‌ خدا(ج)  و روز آخرت‌ و جهادگر در راه‌ وي‌، برابر نيستند پس‌ چگونه‌ ادعا مي‌كنند كه‌ از نظر عمل‌ و جايگاه‌، بر مؤمنان‌ بهتري‌ و برتري‌ دارند؟ «و خداوند گروه‌ ستمگر را هدايت‌ نمي‌كند» آنان‌ را ستمگر ناميد، چرا كه‌ آبادكردن ‌مسجدالحرام‌ هيچ‌ سودي‌ به‌ حالشان‌ ندارد.
سپس‌ گروه‌ برتر را معرفي‌ نموده‌، مي‌فرمايد:
	آيه  20
‏متن آيه : ‏
‏ الَّذِينَ آمَنُواْ وَهَاجَرُواْ وَجَاهَدُواْ فِي سَبِيلِ اللّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِندَ اللّهِ وَأُوْلَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«كساني‌ كه‌ ايمان‌ آورده‌ و هجرت‌ كرده‌ و در راه‌ خدا با اموال‌ و جانهايشان‌ جهاد كرده‌اند» يعني‌: جمع‌كنندگان‌ ميان‌ ايمان‌ و هجرت‌ و جهاد با مال‌ و جان‌ «نزد خدا مقامي‌ والاتر دارند» و به‌ دريافت‌ خيري‌ كه‌ نزد خداوند متعال‌ است‌، نسبت‌ به‌ گروه‌ مشركي‌ كه‌ به‌ اعمال‌ تباه‌شده‌ خويش‌ افتخار مي‌كنند، سزاوارترند «و آن‌ گروه» موصوف‌ به‌ اوصاف‌ ياد شده‌ «ايشان‌ همان‌ رستگارانند» يعني‌: ايشانند اختصاص ‌يافتگان‌ به‌ رستگاري‌ در نزد خداوند(ج) ، نه‌ غير آنان‌ از اهل‌ شرك‌، هرچند كه‌ آن‌ گروه‌ مشرك‌ به‌ حاجيان‌ آب‌ بدهند و كعبه‌ و مسجدالحرام‌ را آباد كنند.
 
	<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:1476.txt">آيه  21</a><a class="text" href="w:text:1477.txt">آيه  22</a><a class="text" href="w:text:1478.txt">آيه  23</a><a class="text" href="w:text:1479.txt">آيه  24</a><a class="text" href="w:text:1480.txt">آيه  25</a><a class="text" href="w:text:1481.txt">آيه  26</a></body></html>آيه  21
‏متن آيه : ‏
‏ يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُم بِرَحْمَةٍ مِّنْهُ وَرِضْوَانٍ وَجَنَّاتٍ لَّهُمْ فِيهَا نَعِيمٌ مُّقِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پروردگارشان‌ آنان‌ را» يعني‌: آن‌ گروه‌ مؤمن‌ مجاهد را «به‌ رحمتي‌ از جانب ‌خود و به‌ خشنودي‌ و به‌ باغهايي‌ كه‌ در آنها نعمت‌هاي‌ دائم‌ و پايدار دارند، مژده ‌مي‌دهد» و اينها نعمت‌هايي‌ است‌ كه‌ از توصيف‌ توصيف‌گران‌ و تصور تصوركنندگان‌ خارج‌ است‌. نعيم‌ مقيم‌: نعمتهاي‌ دائم‌ و پايداري‌ كه‌ هيچ‌گاه‌ از صاحب‌ خود جدا نمي‌شود. «جاودانند در آن‌ به‌طور ابد، بي‌گمان‌ خداست‌ كه‌ نزد او پاداشي‌ بزرگ‌ است» و اين‌كه‌ اين‌ پاداش‌ هرگز انقطاعي‌ ندارد، نشانه‌ عظمت‌ آن ‌است‌.
از ابن‌عباس‌(رض)  در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ روايت‌ شده‌ است‌ كه‌ فرمود: «چون‌ پدرم‌ عباس‌(رض)  در روز بدر اسير شد، در پاسخ‌ به‌سرزنش‌ مؤمنان‌ گفت‌: اگر شما در اسلام‌ و هجرت‌ و جهاد بر ما پيشدستي‌ كرديد، ما هم‌ از كساني‌ هستيم‌ كه ‌مسجدالحرام‌ را آباد كرده‌، حجاج‌ را آب‌ داده‌ و اسيران‌ را از بند رها مي‌كرديم‌.پس‌ خداوند متعال‌ نازل‌ فرمود: ﴿‏ أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ ..﴾. يعني‌: اعمال‌ كذايي‌ شما، در دوران‌ شرك‌ بوده‌ است‌ و حق‌ تعالي‌ اعمال‌ نيكي‌ را كه‌ در دوران‌ شرك‌ انجام‌ شده‌ باشد، نمي‌پذيرد». در روايتي‌ ديگر آمده‌ است‌: «اين‌ علي‌بن‌ابي‌طالب‌(رض)  بود كه‌ حضرت‌ عباس‌ را به‌ سختي‌ توبيخ‌ كرد و او را از حضور در جنگ‌ عليه‌ رسول‌ خداص و قطع‌ رحم‌ به‌ درشتي‌ سرزنش‌ نمود».
 
آيه  22
‏متن آيه : ‏
‏ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَداً إِنَّ اللّهَ عِندَهُ أَجْرٌ عَظِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«جاودانند در آن‌ به‌طور ابد، بي‌گمان‌ خداست‌ كه‌ نزد او پاداشي‌ بزرگ‌ است» و اين‌كه‌ اين‌ پاداش‌ هرگز انقطاعي‌ ندارد، نشانه‌ عظمت‌ آن ‌است‌.آيه  23
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَتَّخِذُواْ آبَاءكُمْ وَإِخْوَانَكُمْ أَوْلِيَاء إَنِ اسْتَحَبُّواْ الْكُفْرَ عَلَى الإِيمَانِ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمْ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«اي‌ مؤمنان‌! اگر پدرانتان‌ و برادرانتان‌ كفر را بر ايمان‌ ترجيح‌ دادند، آنان‌ را به ‌دوستي‌ نگيريد» اين‌ حكم‌ قطع‌ پيوند ولايت‌ و دوستي‌ ميان‌ مؤمنان‌ و كفار است‌ كه‌ تا روز قيامت‌ باقي‌ است‌ «و هر كس‌ از ميان‌ شما آنان‌ را به‌ دوستي‌ گيرد، آنان‌ همان‌ ستمكارانند» بر خود، بر مؤمنان‌ و بر دين‌ و شريعت‌ خداوند متعال‌. حكم‌ به ‌ستمكار بودن‌ آنان‌ دليل‌ بر آن‌ است‌ كه‌: دوستي‌ با كفار، از بزرگترين‌ و سنگين‌ترين‌ گناهان‌ است‌.
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آمده‌ است‌: اين‌ آيه ‌كريمه‌ و آيه‌ بعد از آن‌، درباره‌ سرزنش‌ متخلفان‌ از هجرت‌ و برانگيختن‌ مؤمنان‌ بر ترك‌ بلاد كفر نازل‌ شد و مؤمناني‌ را كه‌ پدران‌ و برادرانشان‌ در كفر باقي‌ مانده‌ بودند، از موالات‌ با آنان‌ ـ كه‌ نوعي‌ تأييد از آنان‌ تلقي‌ مي‌شود ـ نهي‌ كرد.
	آيه  24
‏متن آيه : ‏
‏ قُلْ إِن كَانَ آبَاؤُكُمْ وَأَبْنَآؤُكُمْ وَإِخْوَانُكُمْ وَأَزْوَاجُكُمْ وَعَشِيرَتُكُمْ وَأَمْوَالٌ اقْتَرَفْتُمُوهَا وَتِجَارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسَادَهَا وَمَسَاكِنُ تَرْضَوْنَهَا أَحَبَّ إِلَيْكُم مِّنَ اللّهِ وَرَسُولِهِ وَجِهَادٍ فِي سَبِيلِهِ فَتَرَبَّصُواْ حَتَّى يَأْتِيَ اللّهُ بِأَمْرِهِ وَاللّهُ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْفَاسِقِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«بگو: اگر پدران‌ و پسران‌ و برادران‌ و زنان‌ و عشيره‌ شما» عشيره‌ شخص‌، نزد