و اصلاح جامعه است ) من چه مي‌دانم آنان چه كاري داشته‌اند ؟  ( و گذشته ايشان چه بوده است‌ ؟ مهم امروز است كه دعوت مرا پذيرفته و در مقام خودسازي برآمده‌اند و در راه حق گام نهاده‌اند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« مَا عِلْمي‌ » : من چه مي‌دانم . من نمي‌دانم . واژه ( ما ) مي‌تواند اسم استفهام يا حرف نفي باشد .‏
 
سوره شعراء آيه  113
‏متن آيه : ‏
‏ إِنْ حِسَابُهُمْ إِلَّا عَلَى رَبِّي لَوْ تَشْعُرُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏حساب ( اعمال و جزاي كار ) ايشان جز بر عهده پروردگارم نيست ، اگر شما فهميده و باشعور باشيد ( مي‌دانستيد كه كار خوب و بد گذشته ايشان از ديد خدا پنهان نبوده است و سر و كارشان با خدا است نه با من ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« إِنْ » : حرف نفي است .‏
 
سوره شعراء آيه  114
‏متن آيه : ‏
‏ وَمَا أَنَا بِطَارِدِ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏من هرگز مؤمنان را ( از پيش خود ) نمي‌رانم ( تا دل شما را به دست آرم ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« طَارِد » : طرد كننده . دور كننده .‏
 
سوره شعراء آيه  115
‏متن آيه : ‏
‏ إِنْ أَنَا إِلَّا نَذِيرٌ مُّبِينٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏من بيم دهنده آشكاري بيش نيستم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« إِنْ أَنَا . . . » : حرف ( إِنْ ) نافيه است . « مُبينٌ » : واضح و آشكار .‏
 
آيه  85
‏متن آيه : ‏
‏ وَزَكَرِيَّا وَيَحْيَى وَعِيسَى وَإِلْيَاسَ كُلٌّ مِّنَ الصَّالِحِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و زكريا و يحيي‌ و عيسي‌ و الياس‌ را كه‌ همگي‌ از صالحان‌ بودند، هدايت ‌كرديم‌» به‌ قولي: الياس‌، همان‌ ادريس‌ است‌. ولي‌ اين‌ قول‌ درست‌ نيست‌ زيرا ادريس‌ قبل‌ از نوح‌ مي‌زيست‌ درحالي‌ كه‌ الياس‌ از نسل‌ نوح‌ است‌ زيرا او برادرزاده ‌هارون‌ برادر موسي ـ علیهما السلام ـ است‌. چنان‌كه‌ اين‌ آيات‌ نيز بر اين‌ امر دلالت‌ مي‌كند.
ذكر عيسي‌ در زمره‌ نسل‌ ابراهيم‌ يا نوح‌، دليل‌ بر آن‌ است‌ كه‌ فرزندان‌ دختري‌ از نسل‌ مرد به‌حساب‌ مي‌آيند زيرا نسبت‌ عيسي‌ به‌ ابراهيم‌ از راه‌ مادرش‌ مريم است‌. داخل‌بودن‌ حسن‌ و حسين‌رضي‌الله عنهما در نسل‌ رسول‌ خداص نيز مانند اين‌ است‌ چنان‌كه‌ در حديث‌ شريف‌ به‌ روايت‌ صحيح‌البخاري‌ آمده‌است‌ كه‌ آن ‌حضرتص به‌ حسن ‌بن ‌علي‌ رضي‌الله عنهما فرمودند: «همانا اين‌ فرزندم‌ سيد است ‌و شايد كه‌ خداوند(ج) به ‌وسيله‌ او ميان‌ دو گروه‌ عظيم‌ از مسلمانان‌، صلح‌ و آشتي ‌برقرار كند».
 
	سوره شعراء آيه  116
‏متن آيه : ‏
‏ قَالُوا لَئِن لَّمْ تَنتَهِ يَا نُوحُ لَتَكُونَنَّ مِنَ الْمَرْجُومِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏گفتند : اي نوح ! اگر ( بدين رفتار و گفتار خود ) پايان ندهي ، قطعاً جزو سنگساران خواهي شد ( و بر سر تو همان خواهد آمد كه بر سر ساير مخالفان ما آمده است ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« الْمَرْجُومِينَ » : افراد سنگباران شده . سنگساران .‏
 
سوره شعراء آيه  117
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ رَبِّ إِنَّ قَوْمِي كَذَّبُونِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( نوح به پيشگاه خدا عرض كرد و ) گفت : پروردگارا ! قوم من ، مرا دروغگو ناميدند ( و دعوتم را نپذيرفتند ) !‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« قالَ : رَبِّ . . . » : اين آيه مقدّمه تقاضاي مطالب آيه بعدي است .‏
 
سوره شعراء آيه  118
‏متن آيه : ‏
‏ فَافْتَحْ بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ فَتْحاً وَنَجِّنِي وَمَن مَّعِي مِنَ الْمُؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( اكنون كه هيچ راهي براي هدايت اين ستمگران باقي نمانده است و تمام تلاش و توانم بيفايده بوده است ) ميان من و اينان خودت داوري كن ( و كافران و مشركان را نابود فرما ) و من و مؤمناني را كه با من هستند ( از دست شكنجه و آزارشان ) نجات بده .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« إِفْتَحْ » : داوري كن ( نگا : اعراف‌ / 89 ) . جدائي بيفكن . مراد قضاوت در ميان اهل توحيد و ساير كافران و مشركان است ، و حق و سزاي هر گروهي را دادن و به مكافات يا مجازات رساندن است .‏
 
سوره شعراء آيه  119
‏متن آيه : ‏
‏ فَأَنجَيْنَاهُ وَمَن مَّعَهُ فِي الْفُلْكِ الْمَشْحُونِ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏ما او و كساني را كه با او بودند ، در كشتي پر ( از انسانها و حيوانهاي گوناگون و خوراك و نيازمنديهاي آنان و اينان ) نجات داديم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« مَن مَّعَهُ » : كساني كه با او بودند . مراد پيروان ايماندار است . « الْفُلْك‌ » :  ( نگا : بقره‌ / 164 ) . « الْمَشْحُونَ » : پر . لبريز . كشتي نوح انباشته از مردمان و حيوانات و پرندگان و خوراك و مايحتاج آنها بود ( نگا : هود / 40 ) .‏
 
سوره شعراء آيه  120
‏متن آيه : ‏
‏ ثُمَّ أَغْرَقْنَا بَعْدُ الْبَاقِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏سپس بقيّه را غرق كرديم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« بَعْدُ » : بعد از نجات نوح و مؤمنان .‏
 
سوره شعراء آيه  121
‏متن آيه : ‏
‏ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآيَةً وَمَا كَانَ أَكْثَرُهُم مُّؤْمِنِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏بي‌گمان در اين ( سرگذشت نوح و سرنوشت مؤمنان و كافران ) عبرت سترگ و دليل بزرگي ( بر قدرت خدا و صدق پيغمبران ) است ، و بيشتر مردمان ( با وجود شنيدن داستان عبرت‌انگيزِ راه يافتگان و گمراهان و سرانجام كار ايشان ) ايمان نمي‌آورند .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« ءَايَةً » : عبرت ( نگا : فرقان‌ / 37 ) . دليل . « مَا كَانَ أَكْثَرُهُم بِمُؤْمِنِينَ » : اغلب مردمان آن روزي به نوح ايمان نياوردند و غرق شدند . بيشتر كساني كه قرآن را مي‌شنوند و از اين سرنوشت اطّلاع حاصل مي‌كنند ، ايمان نمي‌آورند ( نگا : هود / 17 ، غافر / 59 ، روم‌ / 42 ، شعراء / 158 و 190 ) .‏
 
سوره شعراء آيه  122
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏مسلّماً پروردگار تو چيره و توانا ( بر انتقام از ستمكاران ) و مهربان ( در حق پرهيزگاران ) است .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« الْعَزِيز » : چيره . شكست‌ناپذير .‏
 
سوره شعراء آيه  123
‏متن آيه : ‏
‏ كَذَّبَتْ عَادٌ الْمُرْسَلِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏قوم عاد پيغمبران ( خدا ) را تكذيب كردند ( و دروغگو ناميدند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏. . .‏
 
سوره شعراء آيه  124
‏متن آيه : ‏
‏ إِذْ قَالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ هُودٌ أَلَا تَتَّقُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏بدان گاه كه برادرشان هود بديشان گفت : هان ! تقوا پيشه كنيد ( و پرهيزگار باشيد ، و از عذاب خدا بپرهيزيد ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَلا تَتَّقُونَ » : هان ! پرهيزگار باشيد . آيا تقوا پيشه نمي‌كنيد ؟‏
 
سوره شعراء آيه  125
‏متن آيه : ‏
‏ إِنِّي لَكُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏من پيغمبر اميني براي شما هستم .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« رَسُولٌ أَمِينٌ » :  ( نگا : شعراء / 107 ) .‏
 
آيه  86
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِسْمَاعِيلَ وَالْيَسَعَ وَيُونُسَ وَلُوطاً وَكُلاًّ فضَّلْنَا عَلَى الْعَالَمِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و اسماعيل‌ و يسع‌ را هدايت‌ كرديم‌» به‌ قولي: يسع‌، خضر(ع) است‌.به‌ قولي ‌ديگر: او از اصحاب‌ الياس‌(ع) است‌ و آن‌ دو، قبل‌ از يحيي‌ و عيسي ـ علیهما السلام ـ مي‌زيستند «و» نيز هدايت‌ كرديم‌ «لوط را» لوط برادرزاده‌ ا