 گروه‌ عيب‌ گرفته‌ و نكوهش‌ مي‌كند «و شما فرورفتيد» در لذتهاي‌ دنيا و لهو و لعب ‌آن‌ و به‌ قولي‌: در تكذيب‌ آيات‌ خدا(ج)  «همان‌گونه‌ كه‌ آنان‌ فرو رفتند» در اين ‌اعمال‌ و در اين‌ امور «آن‌ گروه» موصوف‌ به‌ اين‌ اوصاف‌ «حبط شد» يعني‌: تباه‌ و نابود شد «اعمالشان» مراد اعمالي‌ است‌ كه‌ از نظر شكلي‌ و صوري‌، اعمال‌ نيك‌ است‌. آري‌! اعمال‌ نيك‌ آنان‌ تباه‌ شد «در دنيا و آخرت» تباهي‌ اعمالشان‌ در دنيا به‌ اين‌ طريق‌ است‌ كه‌ سرانجام‌، غنا و بي‌نيازي‌اي‌ كه‌ بدان‌ اميدوارند، به‌ فقر ومسكنت‌ مي‌انجامد و عزت‌ و شرفي‌ كه‌ بدان‌ چشم‌ دارند، به‌ ذلت‌ مي‌پيوندد و قوتي‌كه‌ بدان‌ اميدوارند، به‌ ضعف‌ مي‌گرايد. اما تباهي‌ اعمالشان‌ در آخرت‌ به‌ اين‌ است ‌كه‌: سرانجام‌ به‌ دوزخ‌ رهسپار مي‌شوند و به‌ چيزي‌ از اعمالي‌ كه‌ آن‌ را طاعت‌ وقربت‌ مي‌پنداشتند، بهره‌مند نمي‌شوند «و آن‌ گروه‌ همان‌ زيانكارانند» زيرا در برابر اين‌ اعمال‌ خويش‌، هيچ‌ ثواب‌ و پاداشي‌ ندارند.
در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: «سوگند به‌ ذاتي‌ كه‌ جانم‌ در دست‌ اوست‌، قطعا شما وجب‌ به‌ وجب‌ و قدم‌ به‌ قدم‌ از سنت‌هاي‌ پشينيانتان‌ پيروي‌ مي‌كنيد؛ تا بدانجا كه‌ اگر آنان‌ به‌ سوراخ‌ سوسماري‌ درآمده‌ باشند، شما هم‌ به‌ آن‌ وارد مي‌شويد». اصحاب‌ گفتند: يا رسول‌الله! مراد شما از پيشينيان‌ ما چه‌ كساني‌اند؟ آيا اهل‌ كتابند؟ فرمودند: «آري‌! چه‌ كساني‌ جز آنانند؟».
 
آيه  70
‏متن آيه : ‏
‏ أَلَمْ يَأْتِهِمْ نَبَأُ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ قَوْمِ نُوحٍ وَعَادٍ وَثَمُودَ وَقَوْمِ إِبْرَاهِيمَ وِأَصْحَابِ مَدْيَنَ وَالْمُؤْتَفِكَاتِ أَتَتْهُمْ رُسُلُهُم بِالْبَيِّنَاتِ فَمَا كَانَ اللّهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلَكِن كَانُواْ أَنفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«آيا به‌ آنان» يعني‌: به‌ منافقان‌ «خبر كساني‌ كه‌ پيش‌ از آنان‌ بودند، نرسيده‌ است» خبر و گزارشي‌ كه‌ داراي‌ اهميت‌ و در خور توجه‌ و تأمل‌ است‌؟ و آن‌ عبارت‌ است‌ از: گزارش‌ كارنامه‌ پيشينيانشان‌ و جزايي‌ كه‌ در قبال‌ آن‌ به‌ آنها تعلق‌ گرفت‌.
آن‌گاه‌ خداوند متعال‌ از آن‌ پيشينيان‌ شش‌ گروه‌ را ذكر مي‌كند كه‌ اعراب ‌في‌الجمله‌ اخبارشان‌ را شنيده‌ و از داستانهايشان‌ آگاه‌ بودند.
اول‌ خبر: «قوم‌ نوح» كه‌ به‌ وسيله‌ توفان‌، به‌ هلاكت‌ رسيدند.
«و» دوم‌: خبر قوم‌ «عاد» كه‌ به‌ وسيله‌ بادي‌ مهلك‌ نابود ساخته‌ شدند.
«و» سوم‌: خبر قوم‌ «ثمود» كه‌ به‌ بانگ‌ مرگبار گرفتار شدند.
«و» چهارم‌: خبر «قوم‌ ابراهيم» كه‌ خداوند(ج)  پشه‌ را بر آنان‌ مسلط كرد و نمرود ملعون‌ را به‌ وسيله‌ پشه‌ به‌ هلاكت‌ رساند.
«و» پنجم‌: خبر «اصحاب‌ مدين» كه‌ قوم‌ شعيب‌(ع)  بودند و زلزله‌ آنان‌ را فروگرفت‌.
«و» ششم‌: خبر «اهل‌ مؤتكفات» يعني‌: مردم‌ شهرهاي‌ زير و زبرشده‌ قوم‌ لوط(ع)  كه‌ خداوند(ج)  با سنگباران‌ به‌ هلاكت‌شان‌ رسانيد. و آن‌ شهرها را بدان‌ جهت‌ كه‌ از ريشه‌ و پايه‌ برآنان‌ منقلب‌ و واژگون‌ گشت‌ به‌ طوري‌ كه‌ فراز آنها به‌ فرود آنها تبديل‌ شد، «مؤتكفات» ناميدند.
«پيامبرانشان» يعني‌: پيامبران‌ آن‌ گروه‌ها و طوايف‌ شش‌گانه‌ «معجزات‌ روشني ‌براي‌ آنان‌ آوردند پس‌ هرگز خدا بر آن‌ نبود كه‌ به‌ آنان‌ ستم‌ كند» زيرا پيامبرانش‌ آنان‌ را بيم‌ و هشدار دادند «ولي‌ آنان‌ بر خود ستم‌ روا مي‌داشتند» به‌سبب‌ كفر به‌ خداوند(ج)  و عدم‌ انقياد در برابر پيامبرانش‌.
 
	آيه  71
‏متن آيه : ‏
‏ وَالْمُؤْمِنُونَ وَالْمُؤْمِنَاتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاَةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَيُطِيعُونَ اللّهَ وَرَسُولَهُ أُوْلَئِكَ سَيَرْحَمُهُمُ اللّهُ إِنَّ اللّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
چون‌ حق‌ تعالي‌ صفات‌ ذميمه‌ منافقان‌ را ذكر كرد، به‌دنبال‌ آن‌ صفات‌ ستوده‌ مؤمنان‌ را بيان‌ نموده‌ مي‌فرمايد: «و مردان‌ مؤمن‌ و زنان‌ مؤمن‌ دوستان ‌يك‌ديگرند» يعني‌: دلهايشان‌ در محبت‌ و عطوفت‌ دوجانبه‌، با همديگر متحد است‌ و عاملي‌ كه‌ ايشان‌ را با هم‌ يكجا و هم‌آوا ساخته‌، كار دين‌ و ايمان‌ به‌ خداي ‌عزوجل‌ است‌ چنان‌كه‌ در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌ كه‌ رسول‌ خداص فرمودند: «مؤمن‌ براي‌ مؤمن‌ همانند ساختمان‌ است‌ كه‌ بعضي‌ از آن‌ بعضي‌ ديگر را مستحكم‌ مي‌گرداند، آن‌گاه‌ انگشتانشان‌ را در يك‌ديگر داخل‌ كردند». پس‌ مؤمنان‌ «به‌معروف‌ امر مي‌كنند» يعني‌: به‌ آنچه‌ كه‌ در شرع‌ معروف‌ و پسنديده‌ است‌ نه‌ منكر و ناپسند، كه‌ توحيد خداي‌ سبحان‌ و ترك‌ پرستش‌ غير وي‌ از آن‌ جمله‌ است‌ «و از منكر» يعني‌: از آنچه‌ كه‌ در دين‌ ناپسند است‌ «نهي‌ مي‌كنند و نماز را برپا مي‌دارند و زكات‌ را مي‌دهند و خدا را فرمانبرداري‌ مي‌كنند» در انجام‌ آنچه‌ كه‌ ايشان‌ را بدان‌ دستور داده‌ است‌ «و رسول‌ او را» نيز در اوامر و نواهي‌ وي‌ كه‌ همه‌ از سوي‌ حق‌ تعالي‌ است‌، پيروي‌ مي‌كنند «آن‌ گروه» موصوف‌ به‌ اين‌ اوصاف‌؛ «خدا به‌زودي‌ آنان‌ را مشمول‌ رحمت‌ خود قرار خواهد داد» در دنيا و آخرت‌، با برآوردن‌ وعده‌هاي‌ خويش‌ «همانا الله غالب‌ و حكيم‌ است» غالب‌ است‌ بر هر چيز، از جمله ‌بر پاداش‌ دادن‌ و مجازات‌ آنان‌، حكيم‌ است‌؛ كه‌ هم‌ پاداش‌ و هم‌ عقاب‌ را درجاي‌ مناسب‌ آن‌ قرار مي‌دهد.
البته‌ هر كس‌ حال‌ مسلمانان‌ را در عصر ما مورد تأمل‌ قرار دهد، به‌ اين‌ واقعيت ‌مي‌رسد كه‌ عامه‌ مسلمانان‌، از مجموعه‌ اين‌ اوصاف‌ فاصله‌ گرفته‌اند و عامل‌ انحطاط اوضاع‌ و احوالشان‌ نيز همين‌ است‌.
 
آيه  72
‏متن آيه : ‏
‏ وَعَدَ اللّهُ الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِن تَحْتِهَا الأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا وَمَسَاكِنَ طَيِّبَةً فِي جَنَّاتِ عَدْنٍ وَرِضْوَانٌ مِّنَ اللّهِ أَكْبَرُ ذَلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«خداوند به‌ مردان‌ و زنان‌ با ايمان‌ باغهايي‌ وعده‌ داده‌است‌ كه‌ از فرودست ‌آن» يعني‌: از فرودست‌ درختان‌ و غرفه‌هاي‌ آن‌ «نهرها جاري‌ است‌، در آن ‌جاودانه‌اند و نيز خانه‌هاي‌ پاك» و پسنديده‌اي‌ وعده‌ داده‌ است‌ كه‌ هيچ‌ پليدي‌ ونابساماني‌اي‌ در آنها نيست‌، در آنها خوش‌ مي‌زيند و در اوج‌ برخورداري‌ و رفاه‌ به‌سر مي‌برند «در بهشتهاي‌ عدن» عدن‌: يعني‌: جاويدان‌ كه‌ اقامت‌ در آنها هرگز انقطاع‌ و پاياني‌ ندارد. «عدن» به‌قول‌ راجح‌: نام‌ شهري‌ در بهشت‌ است‌. در حديث