ن‌ در ايام‌ نحر (روزهاي‌ عيدقربان) از اعمال‌ حجتان‌ فارغ‌ شديد، كه‌ اعمال‌ اين‌ روزها عبارت‌ است‌ از: رمي‌جمرات، ذبح، تراشيدن‌ سر و طواف‌ افاضه‌ «پس‌ همان‌گونه‌ كه‌ پدرانتان‌ را يادمي‌كنيد، يا بهتر و بيشتر از آن، خداوند را ياد كنيد».
در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ آمده‌ است: رسم‌ اعراب‌ اين‌ بود كه‌ چون‌ از حج‌ خويش‌ فارغ‌ مي‌شدند، در محل‌ جمرات‌ مي‌ايستادند و از مفاخر نياكان‌ و مناقب‌گذشتگان‌ خويش‌ سخن‌ مي‌گفتند، پس‌ خداي‌ متعال‌ آنان‌ را به‌جاي‌ اين‌ كار به‌ ذكر و ياد خويش‌ فرا خواند. يادآور مي‌شويم‌ كه‌ رسول‌ خداص در حجه‌الوداع‌، در دومين‌ روز از ايام‌ تشريق‌، خطبه‌اي‌ ايراد نموده‌ و اعراب‌ را به‌ ترك‌ اين‌گونه‌ فخرفروشي‌ها فراخواندند و آن‌ اين‌ حديث‌ شريف‌ ايشان‌ است: «أيها الناس! إن ربكم واحد، وإن أباكم واحد، ألا لا فضل لعربي على عجمي، ولا لعجمي على عربي، ولا لأحمر على أسود، ولا لأسود على أحمر إلا بالتقوی، أبلَّغتُ؟ قالوا: بلغ رسول الله» «اي‌ مردم‌! بي‌گمان‌ پروردگارتان‌ يكي‌ است‌ و بي‌گمان‌ پدرتان‌ يكي‌است، آگاه‌ باشيد كه‌ عربي‌ را بر عجمي‌ و عجمي‌ را بر عربي، سرخ‌ را بر سياه‌ و سياه‌ را بر سرخ‌ هيچ‌ فضل‌ و برتري‌اي‌ نيست‌ مگر به‌ تقوي‌. آيا ابلاغ‌ كرده‌ام‌؟ همه‌يكصدا گفتند: آري‌! رسول‌ خداص ابلاغ‌ نمود».
«پس، از مردمان‌ كساني‌ هستند كه‌ مي‌گويند: پروردگارا در همين‌ دنيا به‌ ما عطا كن‌ و حال‌ آن‌ كه‌ برايش‌ در آخرت‌ نصيبي‌ نيست‌» يعني: براي‌ چنين‌ كساني‌ بهره‌اي‌ در آخرت‌ نيست‌ كه‌ آن‌ را بطلبند زيرا تمام‌ هم‌ وغمشان‌ محدود و محصور به‌ همين‌دنياست‌.
در اين‌ آيه‌ كريمه‌، مسلمانان‌ از محدودساختن‌ دعاها بر طلب‌ دنيا نهي‌ شده‌ اند. پس‌ اين‌ آيه، نكوهش‌گر كساني‌ است‌ كه‌ دنيا را منتهاي‌ آمال‌ و بزرگترين‌ هدفشان ‌قرار مي‌دهند.
 
سوره إسراء آيه  105
‏متن آيه : ‏
‏ وَبِالْحَقِّ أَنزَلْنَاهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَ وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلاَّ مُبَشِّراً وَنَذِيراً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و آن‌ را» يعني‌: قرآن‌ را «به‌ حق‌ فرو فرستاديم‌ و به‌ حق‌ فرود آمده‌ است‌» يعني‌: قرآن‌ را جز به‌ حق‌ و راستي‌ فرود نياورده‌ايم‌ پس‌ قرآن‌ در همه‌ حال‌ به‌ سوي‌ حق‌ فرامي‌خواند و در تمام‌ امور دربرگيرنده‌ حق‌ است‌ و هميشه‌ بر حق ‌باقي‌ مي‌ماند؛ پس‌ نه‌ با غير خود آميخته‌ شده‌ و نه‌ دستخوش‌ كاستي‌ و فزوني‌ وتحريف‌ مي‌شود «و تو را جز بشارت‌ دهنده‌» به‌ بهشت‌ براي‌ كساني‌كه‌ اطاعت ‌ورزيده‌اند «و بيم‌دهنده‌» به‌ دوزخ‌ براي‌ كساني‌ كه‌ عصيان‌ ورزيده‌اند «نفرستاديم‌».
 
	سوره إسراء آيه  106
‏متن آيه : ‏
‏ وَقُرْآناً فَرَقْنَاهُ لِتَقْرَأَهُ عَلَى النَّاسِ عَلَى مُكْثٍ وَنَزَّلْنَاهُ تَنزِيلاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و قرآني‌ كه‌ آن‌ را به‌ تفريق‌ فرستاديم‌» يعني‌: اين‌ همان‌ قرآن‌ عظيمي‌ است‌ كه ‌آن‌ را آرام‌آرام‌، به‌تدريج‌ و بخش‌ بخش‌ برتو نازل‌ كرديم‌، نه‌ تماما در يك‌ بار «تا آن‌ را بر مردم‌ به‌ درنگ‌ بخواني‌» يعني‌: آن‌ را در طول‌ مدت‌ بيست‌وسه‌ سال‌، آهسته‌ آهسته‌ و اندك‌اندك‌ به‌ درنگ‌ و تأني‌ بر مردم‌ بخواني‌ زيرا اين‌ شيوه‌ به‌ فهم‌ نزديك‌تر و از نظر حفظ آسان‌تر است‌ «و آن‌ را به‌ فروفرستادني‌ نازل‌ كرديم‌» يعني‌: آن‌ را اندك‌ اندك‌ و به‌ دفعات‌ برحسب‌ مصالح‌ و رخدادها نازل‌ كرديم‌ زيرا اگر تمام‌ فرايض‌ و مكلفيت‌ها در يك‌ آن‌ و يك‌ زمان‌ بر مكلفان‌ وضع‌ مي‌شد، يقينا آنها مي‌رميدند و تاب‌ نمي‌آوردند.
 
	سوره إسراء آيه  107
‏متن آيه : ‏
‏ قُلْ آمِنُواْ بِهِ أَوْ لاَ تُؤْمِنُواْ إِنَّ الَّذِينَ أُوتُواْ الْعِلْمَ مِن قَبْلِهِ إِذَا يُتْلَى عَلَيْهِمْ يَخِرُّونَ لِلأَذْقَانِ سُجَّداً ‏
 
‏ترجمه : ‏
بعد ازآن‌كه‌ حقيقت‌ و حكمت‌ نزول‌ تدريجي‌ قرآن‌ ثابت‌ شد آن‌گاه‌ مي‌فرمايد: «بگو» اي‌ پيامبر! «به‌ آن‌ ايمان‌ بياوريد يا ايمان‌ نياوريد» نه‌ ايمان‌ شما چيزي‌ برحقانيت‌ قرآن‌ مي‌افزايد و نه‌ عدم‌ ايمان‌ شما چيزي‌ از حقانيت‌ آن‌ مي‌كاهد «بي‌گمان‌ كساني‌كه‌ پيش‌ از آن‌ دانش‌ يافته‌اند» يعني‌: شكي‌ نيست‌؛ علمايي‌ كه‌ كتابهاي‌ آسماني‌ پيشين‌ را خوانده‌، حقيقت‌ وحي‌ را شناخته‌ و نشانه‌هاي‌ نبوت‌ را دريافته‌اند، همچون‌ زيدبن‌عمروبن‌نفيل‌، ورقه‌بن‌نوفل‌ و عبدالله بن‌سلام‌ «چون‌» قرآن‌ «برآنان‌ خوانده‌ شود، سجده‌كنان‌ به‌روي‌ درمي‌افتند» براي ‌خداي‌ سبحان‌؛ زيرا حق‌ بر آنان‌ پنهان‌ نمي‌ماند.
 
	سوره إسراء آيه  108
‏متن آيه : ‏
‏ وَيَقُولُونَ سُبْحَانَ رَبِّنَا إِن كَانَ وَعْدُ رَبِّنَا لَمَفْعُولاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و مي‌گويند» دانشمندان‌ حق‌پوي‌ اهل‌ كتاب‌ و آشنايان‌ به‌ معارف‌ الهي‌ «پاك ‌است‌ پروردگار ما، به‌ راستي‌ وعده‌ پروردگار ما» به‌ پيروز ساختن‌ مؤمنان‌ «قطعا انجام‌شدني‌ است‌» و سرانجام‌، حق‌ پيروز است‌.
 

سوره إسراء آيه  109
‏متن آيه : ‏
‏ وَيَخِرُّونَ لِلأَذْقَانِ يَبْكُونَ وَيَزِيدُهُمْ خُشُوعاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و گريه‌كنان‌ برروي‌ خويش‌ مي‌افتند» حق‌ تعالي‌ بيان‌ افتادنشان بر رويشان‌ را تكرار كرد تا تأثير موعظه‌هاي‌ قرآن‌ در دلهايشان‌ را نشان‌ دهد «و مي‌افزايد» قرآن‌ «در آنان‌» با گوش‌ فرادادنشان‌ به‌ آن‌ «خشوع‌ را» يعني‌: نرمي‌ و لطافت‌ قلب‌ و رطوبت‌ چشم‌ را.
حاصل‌ معني‌ اين‌ است‌: اگر شما مشركان‌ به‌ قرآن‌ ايمان‌ نياوريد، پروايي‌ نيست ‌زيرا كساني‌ كه‌ از شما بهترند به‌ آن‌ ايمان‌ آورده‌اند، ايشان‌ دانشمنداني‌ هستند كه كتابهاي‌ پيشين‌ را خوانده‌، اوصاف‌ قرآن‌ و پيامبرص را در كتبشان‌ مطالعه‌ كرده‌، حقيقت‌ وحي‌ و علايم‌ نبوت‌ را شناخته‌ و قدرت‌ تمييز ميان‌ حق‌ و باطل‌ را دارا شده‌اند.
 
سوره إسراء آيه  110
‏متن آيه : ‏
‏ قُلِ ادْعُواْ اللّهَ أَوِ ادْعُواْ الرَّحْمَنَ أَيّاً مَّا تَدْعُواْ فَلَهُ الأَسْمَاء الْحُسْنَى وَلاَ تَجْهَرْ بِصَلاَتِكَ وَلاَ تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَيْنَ ذَلِكَ سَبِيلاً ‏
 
‏ترجمه : ‏
ابن‌عباس‌(رض)  در بيان‌ سبب‌ نزول‌ اين‌ آيه‌ كريمه‌ مي‌گويد: «روزي‌ رسول ‌خداص در مكه‌ نماز مي‌خواندند پس‌ در دعاي‌ خود گفتند:«يا الله! يا رحمان‌!». مشركان‌كه‌ اين‌ دعايشان‌ را شنيدند، گفتند: به‌سوي‌ اين‌ صائبي‌ بنگريد كه‌ ما را از خواندن ‌دو خدا نهي‌ مي‌كند اما خود او دو خدا را مي‌خواند! پس‌ خداوند متعال‌ نازل‌فرمود: ﴿‏ قُلِ ادْعُواْ اللّهَ أَوِ ادْعُواْ الرَّحْمَنَ...﴾. «بگو: الله را بخوانيد يا ر