‌ و از ميانشان‌ شتابان‌ بيرون‌ آيي‌؟ و اين‌ دليل‌ برآن‌ است‌ كه ‌سبقت‌ جستن‌ رهبر به‌ سوي‌ امر خير و تنها گذاشتن‌ امت‌ ـ هر چند به‌ نيت‌ درستي ‌هم‌ باشد ـ انتخاب‌ وضع‌ سليم‌ نيست‌ و مقرون‌ به‌ صلاح‌ نمي‌باشد.
 
	آيه  227
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِنْ عَزَمُواْ الطَّلاَقَ فَإِنَّ اللّهَ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و» اما «اگر آهنگ‌ طلاق‌ كردند» آن‌ مردان‌ ايلاء كننده‌ و تصميم‌ گرفتند كه‌ به ‌زنان‌ ايلاء كرده‌ خويش‌ باز نگردند «در حقيقت‌ خدا شنواي‌ دانا است‌» گفتار آنها را مي‌شنود و عزمشان‌ را مي‌داند، پس‌ در برابر آن‌، جزاي‌ مناسب‌ حالشان‌ به‌ آنان‌مي‌دهد. يعني: مردان‌ ايلاء كننده‌ بعد از گذشت‌ چهار ماه، فقط دو انتخاب‌ درپيش‌ دارند؛ يا رجوع‌كردن‌ به‌ زنان‌ ايلاء شده، يا طلاق ‌دادن‌ آنها و راه‌ سومي ‌درپيش‌ نيست‌. يعني‌ نمي‌توانند بر مدت‌ ايلاء بيفزايند.
ابن‌عباس‌ك در بيان‌ سبب‌ نزول‌ آيه‌ كريمه‌ مي‌گويد: «ايلاء مردم‌ در جاهليت ‌يك‌ يا دو سال‌ و حتي‌ بيشتر از اين‌ بود، پس‌ خداي‌ عزوجل‌ مدت‌ چهار ماه‌ را براي‌ آن‌ تعيين‌ كرد و كمتر از اين‌ مدت‌ ايلاء نيست‌». سعيدبن‌ مسيب‌(رض)  مي‌گويد: «ايلاء؛ ضرار (زيان‌رساني) اهل‌ جاهليت‌ بود، بدين‌سان‌ كه‌ مرد خواهان‌ زنش‌نبود، اما دوست‌ هم‌ نداشت‌ كه‌ كسي‌ ديگر با وي‌ ازدواج‌ كند، لذا سوگند مي‌خورد كه‌ هرگز به‌ وي‌ نزديكي‌ نكند. پس، او را بلاتكليف‌ به‌ حال‌ خود وامي‌گذاشت، كه‌ خداي‌ عزوجل‌ اين‌ ستم‌ آشكار در حق‌ زنان‌ را از ميان‌ برداشت‌». مسلم‌ در صحيح‌ خويش‌ روايت‌ مي‌كند كه: رسول‌ خداص هم‌ ايلاء كردند و هم‌طلاق‌ دادند. گفتني‌ است‌ كه‌ سبب‌ ايلاء آن‌ حضرتص درخواست‌ زنانشان‌ از ايشان‌ در مورد نفقه‌اي‌ بود كه‌ ايشان‌ به‌ تأمين‌ آن‌ - به‌گونه‌اي‌ كه‌ زنانشان ‌مي‌خواستند - قادر نبودند.
 
سوره طه آيه  84
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ هُمْ أُولَاء عَلَى أَثَرِي وَعَجِلْتُ إِلَيْكَ رَبِّ لِتَرْضَى ‏
 
‏ترجمه : ‏
«گفت‌» موسي‌(ع) «قوم‌ من‌، اينان‌ در پي‌ منند» يعني‌: در نزديكي‌ من‌ هستند، هم‌ اينك‌ بعد از من‌ مي‌رسند و ميان‌ من‌ و آنان‌ مسافتي‌ اندك‌ بيش‌ نيست‌. سپس ‌دليل‌ و موجب‌ عجله‌ خود را بيان‌ نموده‌ فرمود: «و من‌ ـ اي‌ پروردگارم‌ ـ به‌سوي‌ تو شتافتم‌» به‌ وعده‌گاه‌ «تا خشنود شوي‌» يعني‌: تا بر خشنوديت‌ از من‌ بيفزايي‌.
 
	سوره طه آيه  85
‏متن آيه : ‏
‏ قَالَ فَإِنَّا قَدْ فَتَنَّا قَوْمَكَ مِن بَعْدِكَ وَأَضَلَّهُمُ السَّامِرِيُّ ‏
 
‏ترجمه : ‏
 «فرمود» خداي‌ سبحان‌ «اما ما قومت‌ را پس‌ از عزيمت‌ تو در فتنه‌ افگنديم‌» يعني‌ آنان‌ را مورد آزمايش‌ و ابتلا قرارداديم‌ و در بلا و محنت‌ افگنديم‌ «و سامري‌ آنها را گمراه‌ كرد» يعني‌: آنها را در سردرگمي‌ و گمراهي‌ از حق‌ فروافگند، با فراخواندنشان‌ به‌ پرستش‌ گوساله‌ طلايي‌ و اجابت‌ گفتنشان‌ از اين ‌خواسته‌ وي‌. سامري‌ از قبيله‌اي‌ به‌نام‌ سامره‌ بود؛ او به‌ همراهانش‌ از بني‌اسرائيل ‌گفت‌: موسي‌ بدان‌ سبب‌ از ميعادي‌ كه‌ ميان‌ شما و او بود، تخلف‌ كرد و از شما پيشي‌ گرفت‌ كه‌ اين‌ زيورات‌ حرام‌ در ميان‌ شما وجود داشت‌! پس‌ آنها را امر كرد كه‌ زيورات‌ را در آتش‌ افگنند، سپس‌ از آن‌ زيورات‌ گوساله‌اي‌ ساخت‌ و شد آنچه‌ شد.
يادآور مي‌شويم‌ كه‌ بني‌اسرائيل‌ هنگامي‌ كه‌ قصد خروج‌ از مصر را داشتند، زيوراتي‌ را از قبطيان‌ به‌ عاريت‌ گرفته‌ بودند.
 
سوره طه آيه  86
‏متن آيه : ‏
‏ فَرَجَعَ مُوسَى إِلَى قَوْمِهِ غَضْبَانَ أَسِفاً قَالَ يَا قَوْمِ أَلَمْ يَعِدْكُمْ رَبُّكُمْ وَعْداً حَسَناً أَفَطَالَ عَلَيْكُمُ الْعَهْدُ أَمْ أَرَدتُّمْ أَن يَحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبٌ مِّن رَّبِّكُمْ فَأَخْلَفْتُم مَّوْعِدِي ‏
 
‏ترجمه : ‏
«پس‌ موسي‌» بعد از به‌ پايان‌ رساندن‌ ميعاد چهل‌ شب‌ مناجات‌ در طور و گرفتن‌ تورات‌ «خشمگين‌ و اندوهناك‌ به‌سوي‌ قوم‌ خود برگشت‌» أسفا: تأسف‌ سخت‌ و شدت‌ خشم‌ است‌ «گفت‌: اي‌ قوم‌ من‌، آيا پروردگار شما به‌ شما» بر زبان‌ من ‌«وعده‌ نيك‌ نداد» وعده‌ دريافت‌ هر خيري‌ در دنيا و در آخرت‌؟ از جمله‌ به‌شما بهشت‌ را وعده‌ داد؛ چنانچه‌ بر طاعت‌ وي‌ پايداري‌ ورزيد و به‌ شما وعده‌ داد كه‌ كلام‌ خود در تورات‌ را بر زبان‌ من‌ به‌ شما بشنواند تا به‌ آنچه‌ كه‌ در آن‌ است‌ عمل‌ كنيد و در نتيجه‌ مستحق‌ پاداش‌ عمل‌ خويش‌ گرديد «آيا مدت‌ بر شما دراز شد» يعني‌: آيا زمان‌ و مدت‌ جدايي‌ام‌ از شما طولاني‌ شد كه‌ به‌ سبب‌ آن‌، وعده‌هاي‌ الهي‌ را فراموش‌ كرديد، درحالي‌كه‌ هنوز از آن‌ مدت‌ بيش‌ از يك‌ ماه‌ وچند روز نگذشته‌ است‌؟ «يا خواستيد خشمي‌ از پروردگارتان‌ بر شما فرود آيد» يا با اين‌ عمل‌ خود خواستيد كاري‌ كنيد كه‌ به‌ سبب‌ آن‌ خشم‌ و عذاب‌ الهي‌ گريبانگيرتان‌ شود و بر شما فرود آيد «كه‌ با وعده‌ من‌ مخالفت‌ كرديد» زيرا قوم ‌موسي‌(ع) به‌ وي‌ وعده‌ داده‌ بودند كه‌ تا او از طور به‌سويشان‌ باز مي‌گردد، به‌طاعت‌ خداي‌ عزوجل‌ قيام‌ كنند. به‌قولي‌: آنان‌ به‌ او وعده‌ داده‌ بودند كه‌ در پي‌ او به‌ ميعادگاه‌ بيايند ولي‌ همين‌كه‌ او از آنان‌ پيشي‌ گرفت‌، توقف‌ كرده‌ و از پيوستن‌ به ‌او منصرف‌ شدند و تخلف‌ ورزيدند.
 
	سوره طه آيه  87
‏متن آيه : ‏
‏ قَالُوا مَا أَخْلَفْنَا مَوْعِدَكَ بِمَلْكِنَا وَلَكِنَّا حُمِّلْنَا أَوْزَاراً مِّن زِينَةِ الْقَوْمِ فَقَذَفْنَاهَا فَكَذَلِكَ أَلْقَى السَّامِرِيُّ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«گفتند: ما به‌ اختيار خود باتو خلاف‌ وعده‌ نكرديم‌» بلكه‌ بر خلاف ‌كردن‌ وعده ‌مجبور بوديم‌ زيرا اين‌ سامري‌ بود كه‌ نيرنگ‌ پليدي‌ در كاركرد. سپس‌ به‌ بيان‌ اين ‌نيرنگ‌ وي‌ پرداخته‌ گفتند: «ولي‌ از زر و زيور قوم‌ بارهايي‌ سنگين‌ بر دوش ‌داشتيم‌» نقل‌ است‌ كه‌ بني‌اسرائيل‌ چون‌ مي‌خواستند با موسي‌(ع) از مصر بيرون‌ روند، از مردم‌ آنجا زيورآلاتي‌ را به‌ عاريت‌ گرفته‌ و به‌ آنان‌ چنين‌ وانمود كردند كه‌ مي‌خواهند در جشن‌ يا عروسي‌اي‌ كه‌ دارند از آنها استفاده‌ كنند لذا به‌ اين‌ زيورات‌ موقتا احتياج‌ دارند. زيورات‌ را «اوزار: گناهان‌» ناميدند زيرا تصاحب‌ اين‌ زيورات‌ برايشان‌ حلال‌ نبود «پس‌ آنها را افگنديم‌» يعني‌: به‌ منظور رهايي‌ ازگناه‌، آن‌ زيورات‌ را در آتش‌ افگنديم‌ و اين‌ سامري‌ بود كه‌ نيرنگ‌ انداختن ‌زيورات‌ در آتش‌ را به‌كار برد و گفت‌: اين‌ زيورات‌ بر شما حلال‌ نيست‌ و آنها را در آتش‌ اندازيد «و سامري‌ همين‌ گونه‌ بينداخت‌» يعني‌: هم