 بوده و ) فرمان عذاب درباره آنان مسلم شده است ، مي‌گويند : پروردگارا ! ما اينان را گمراه ساخته‌ايم . از آنجا كه خودمان گمراه بوده‌ايم ايشان را هم گمراه نموده‌ايم . ما از اينان در پيشگاه تو بيزاري مي‌جوئيم ( و مي‌گوئيم : ايشان شهوات و آرزوهاي خود را پرستش كرده‌اند و ) ما را عبادت نكرده‌اند !‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« حَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ » : مستحقّ عذاب شده‌اند ( نگا : نمل‌ / 82 ) . « أَغْوَيْنَاهُمْ كَمَا غَوَيْنَا » : ايشان را گمراه ساخته‌ايم ، چرا كه خودمان گمراه بوده‌ايم . مراد اين است كه اغواگران مي‌گويند : پيروان ما به ميل خود به دنبال ما آمده‌اند و به محض اين كه وسوسه ما با شهوات ايشان موافقت داشته است ، از ما اطاعت نموده‌اند . لذا هر دو گروه يكسان و برابريم ( نگا : مائده‌ / 77 ) . « مَا . . . يَعْبُدُونَ » : عبادت ، در اينجا علاوه از پرستش ، معني اطاعت نيز دارد .‏
 
سوره قصص آيه  64
‏متن آيه : ‏
‏ وَقِيلَ ادْعُوا شُرَكَاءكُمْ فَدَعَوْهُمْ فَلَمْ يَسْتَجِيبُوا لَهُمْ وَرَأَوُا الْعَذَابَ لَوْ أَنَّهُمْ كَانُوا يَهْتَدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( به پرستش كنندگان گول خورده ) گفته مي‌شود : انبازهاي خود را ( كه معبودهاي دروغينند ) به فرياد خوانيد ( تا شما را ياري كنند ) . آنان ايشان را به فرياد مي‌خوانند ، ولي پاسخي بدانان نمي‌دهند .  ( در اين هنگام ) عذاب را ( با چشم خود ) مي‌بينند ( و آرزو مي‌كنند : ) كاش ! هدايت يافته و راهياب مي‌بودند ( و امروز گرفتار چنين مجازات شديد نمي‌شدند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أُدْعُوا » : فرا خوانيد . به كمك طلبيد . « لَوْ أَنَّهُمْ . . . » : حرف ( لَوْ ) براي تمنّي است . يا براي شرط است و جواب محذوف است كه ( لَمّا رَأَوُا الْعَذابَ ) است .‏
 
سوره قصص آيه  65
‏متن آيه : ‏
‏ وَيَوْمَ يُنَادِيهِمْ فَيَقُولُ مَاذَا أَجَبْتُمُ الْمُرْسَلِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( خاطرنشان ساز ) روزي را كه خداوند مشركان را فرياد مي‌دارد و مي‌گويد : به پيغمبران چه پاسخي داديد ؟‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« أَجَبْتُمْ » : پاسخ داديد ( نگا : مائده‌ / 109 ) .‏
 
سوره قصص آيه  66
‏متن آيه : ‏
‏ فَعَمِيَتْ عَلَيْهِمُ الْأَنبَاء يَوْمَئِذٍ فَهُمْ لَا يَتَسَاءلُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏در اين هنگام ( بر اثر حيرت و دهشت ) همه خبرها از يادشان مي‌رود ( و جملگي دچار فراموشي مي‌شوند و سخني براي گفتن نخواهند داشت و حتّي از هول و هراس ) نمي‌توانند چيزي از يكديگر هم بپرسند .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« عَمِيَتْ » : كور مي‌گردد . مراد مخفي شدن و از ياد رفتن است . اين فراموشي از شدّت حيرت بديشان دست مي‌دهد . « لا يَتَسَآءَلُونَ » : نمي‌پرسند . مراد اين است كه نمي‌توانند بر اثر هول و هراس از يكديگر هم سؤال بكنند .‏
 
سوره قصص آيه  67
‏متن آيه : ‏
‏ فَأَمَّا مَن تَابَ وَآمَنَ وَعَمِلَ صَالِحاً فَعَسَى أَن يَكُونَ مِنَ الْمُفْلِحِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( آنچه گذشت درباره مشركاني است كه بر شرك مرده‌اند ) و امّا كساني كه ( در دنيا ) توبه كرده و ايمان آورده و كارهاي شايسته انجام داده باشند ، اميد است كه از زمره رستگاران گردند .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« عَسي‌ » : اميد است . اين واژه نسبت به خدا به معني محقّق و مسلّم و حتمي است .‏
 
سوره قصص آيه  68
‏متن آيه : ‏
‏ وَرَبُّكَ يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ وَيَخْتَارُ مَا كَانَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ سُبْحَانَ اللَّهِ وَتَعَالَى عَمَّا يُشْرِكُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏پروردگار تو هر چه را بخواهد مي‌آفريند ، و هر كس را بخواهد برمي‌گزيند ، و مردمان ( پس از صدور فرمان خدا درباره چيزي و كسي ) حق انتخاب و اختيار ندارند . خداوند بسي منزّه‌تر و بالاتر از آن است كه چيزي را انباز او كنند .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« الْخِيَرَة » : حق انتخاب . گزينش . مراد اين است كه انسان در برابر حكم خدا ، صاحب اختيار نبوده و حق چانه زدن ندارد ( نگا : احزاب‌ / 36 ) .‏
 
سوره قصص آيه  69
‏متن آيه : ‏
‏ وَرَبُّكَ يَعْلَمُ مَا تُكِنُّ صُدُورُهُمْ وَمَا يُعْلِنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏( اي پيغمبر ! ) پروردگار تو آگاه است از آنچه سينه‌هايشان ( از كينه‌ها در خود ) پنهان مي‌دارد ، و از آنچه آنان آشكار مي‌سازند ( و به صورت اعتراضها و طعنه‌ها بروز مي‌دهند ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« تُكِنُّ » : پنهان مي‌دارد ( نگا : نمل‌ / 74 ) .‏
 
سوره قصص آيه  70
‏متن آيه : ‏
‏ وَهُوَ اللَّهُ لَا إِلَهَ إِلَّا هُوَ لَهُ الْحَمْدُ فِي الْأُولَى وَالْآخِرَةِ وَلَهُ الْحُكْمُ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
‏پروردگار تو الله است و خدائي جز او نيست ، و هر گونه سپاس و ستايشي بدو تعلّق دارد چه در اين جهان و چه در آن جهان ، و فرماندهي و داوري از آن او است ، و بازگشت همه شما به سوي او خواهد بود .  ( او خالق ، و او حاكم ، و او قاضي است ) .‏
 
‏توضيحات : ‏
‏« الأُولي‌ » : اين جهان . « الآخِرَة » : آن جهان . « الْحُكْمُ » : فرماندهي . داوري و دادرسي .‏
 
<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:10660.txt">آيه  71</a><a class="text" href="w:text:10661.txt">آيه  72</a><a class="text" href="w:text:10662.txt">آيه  73</a><a class="text" href="w:text:10663.txt">آيه  74</a><a class="text" href="w:text:10664.txt"> آيه  75</a><a class="text" href="w:text:10665.txt">آيه  76</a><a class="text" href="w:text:10666.txt"> آيه  77</a></body></html>آيه  111
‏متن آيه : ‏
‏ وَلَوْ أَنَّنَا نَزَّلْنَا إِلَيْهِمُ الْمَلآئِكَةَ وَكَلَّمَهُمُ الْمَوْتَى وَحَشَرْنَا عَلَيْهِمْ كُلَّ شَيْءٍ قُبُلاً مَّا كَانُواْ لِيُؤْمِنُواْ إِلاَّ أَن يَشَاءَ اللّهُ وَلَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ يَجْهَلُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و اگر ما» درخواست‌ اين‌ گروه‌ مشرك‌ را اجابت‌ كرده‌ و «فرشتگان‌ را به‌ سوي ‌آنان‌ مي‌فرستاديم‌» تا به‌ چشم‌ سر آنها را ديده‌ و با آنان‌ سخن‌ بگويند و از زبان ‌ايشان‌ از صدق‌ و راستگويي‌ات‌ باخبر شوند «و اگر مردگان‌ با آنان‌ سخن‌ مي‌گفتند» يعني: اگر طبق‌ پيشنهاد ديگري‌ كه‌ دادند، مردگاني‌ كه‌ براي‌ آنان‌ شناخته‌ شده‌ هستند، به‌فرمان‌ ما زنده‌ ساخته‌ مي‌شدند و به‌ آنان‌ مي‌گفتند: همانا اين‌پيامبرص در ادعاي‌ رسالتش‌ از سوي‌ خدا(ج) راستگوست‌ پس‌ به‌ او ايمان‌ آوريد؛ «و» اگر «بر آنان‌ هر چيزي‌ را» از جنس‌ معجزات‌ و نشانه‌ها «دسته‌ دسته‌ گردمي‌آورديم‌» قبلا: دسته‌دسته‌ و گروه‌گروه‌، يا به‌طور روياروي‌ و قابل‌ مشاهده ‌«هرگز ايمان‌ نمي‌آوردند» به‌ اختيار و انتخاب‌ خود «مگر آن‌ كه‌ خدا بخواهد» كه ‌ايمان‌ آورند. يعني: پس‌ تو اي‌ پيامبر! دل‌نگران‌ ايمان‌ آوردنشان‌ نباش‌ بلكه ‌همچنان‌ كه‌ مأمور شده‌اي‌، فقط پيامت‌ را به‌ آنها ابلاغ‌ كن‌. «ولي‌ بسياري‌ از آنان‌ نمي‌دانند» اين‌ حقيقت‌ را تا از خداوند متعال‌ ملتمسانه‌ درخواست‌ هدايت‌ كنند. يا معني‌ اين‌ است: بسياري‌ از مؤمنان‌ نمي‌دانند كه‌ حتي‌ اگر خواسته‌ها و پيشنهادات ‌اينان‌ برآورده‌ هم‌ بشود؛ باز هم‌