‌غير وي‌ اميدي‌ نبندند. آري‌! مسلمانان‌ قبل‌ از هجرت‌ و اندكي‌ بعد از آن‌، از مشركان‌ در خوف‌ و هراسي‌ سخت‌ به‌سر مي‌بردند، به‌ طوري‌ كه‌ جز با سلاح‌ بيرون ‌نيامده‌ و جز با سلاح‌ نمي‌خوابيدند و صبح‌ و شام‌ در انتظار فرود آمدن‌ زيان‌ وآسيبي‌ از سوي‌ كفار بر خود بودند چنان‌كه‌ در بيان‌ سبب‌ نزول‌ گذشت‌، سپس‌ وعده‌ خدا محقق‌ گشت‌ و ايشان‌ در امن‌ و آسايش‌ كامل‌ قرار گرفتند وخداي‌ عزوجل‌ شياطين‌ مشرك‌ را در برابرشان‌ خوار و ذليل‌ گردانيده‌ سرزمينها را برايشان‌ گشود، راه‌ را به‌رويشان‌ در زمين‌ خويش‌ هموار گردانيد و جاي‌ پايشان‌ را محكم‌ و استوار كرد ـ كه‌ سپاس‌ و ستايش‌ اوراست‌.
«مرا پرستش‌ مي‌كنند و چيزي‌ را با من‌ شريك‌ نمي‌سازند» يعني: پرستش‌ من‌ برآنان‌ لازم‌ است‌ تا به‌ وعده‌ يادشده‌ برايشان‌ وفا كنم‌. يا اين‌ موقعيت‌ ممتاز درحالي‌ برايشان‌ مسلم‌ خواهد بود كه‌ فقط مرا پرستش‌ كنند. خداي‌ عزوجل‌ به‌ اين ‌وعده‌، وفا كرد و مسلمانان‌ را بر جزيره‌العرب‌ مسلط گردانيد و بعد از آن‌ ايشان ‌سرزمين‌هاي‌ مشرق‌ و مغرب‌ را فتح‌ كردند و امپراتوري‌ كسراهاي‌ فارس‌ و قيصرهاي‌ روم‌ را درهم‌ كوبيده‌ بر دنياي‌ آن‌ روز مسلط شدند و در سايه‌ خلافتهاي ‌پي‌درپي‌، دولت‌ اسلام‌ همچنان‌ نيرومند باقي‌ ماند؛ نخست‌ با خلافت‌ خلفاي‌ راشدين‌، سپس‌ با خلافت‌ اموي‌ در شام‌ و اندلس‌ آن‌گاه‌ با خلافت‌ عباسي‌ و پس‌ از آن‌ با خلافت‌ عثماني‌ تا آن‌كه‌ مسلمانان‌ كفران‌ نعمت‌ كرده‌ و از حقيقت‌ دين‌ خويش‌ فاصله‌ گرفتند، سرانجام‌ در پايان‌ ربع‌ اول‌ از قرن‌ بيستم‌ (1924.م) آتاتورك‌ بر مركز حكومت‌ اسلامي‌ مسلط گشت‌ و بنياد خلافت‌ اسلامي‌ را ويران‌ كرد چنان‌كه‌ باري‌ تعالي‌ مي‌فرمايد: «و كساني‌ كه‌ پس‌ از آن‌ ناسپاسي‌ كنند» يعني: كساني‌ كه‌ بعد از اين‌ وعده‌ راستين‌، اين‌ نعمتها را كفران‌ و ناسپاسي‌ كنند «پس‌ آن‌ گروه‌» ناسپاس‌ «همانا فاسقانند» يعني: در فسق‌ خويش‌، كه‌ خروج‌ از طاعت‌ حق ‌و طغيان‌ و گردنكشي‌ در ناسپاسي‌ است‌، كامل‌اند.
 
سوره نور آيه  56
‏متن آيه : ‏
‏ وَأَقِيمُوا الصَّلَاةَ وَآتُوا الزَّكَاةَ وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و نماز را برپا داريد و زكات‌ را بپردازيد و از رسول‌ خدا فرمان‌ بريد، باشد كه‌ مورد رحمت‌ قرار گيريد» يعني: آنچه‌ را كه‌ ذكر شد انجام‌ دهيد تا خداي‌ سبحان‌ بر شما رحم‌ كند و در همه‌ حال‌ بر اين‌ اصول‌ پايبند باشيد.
	سوره نور آيه  57
‏متن آيه : ‏
‏ لَا تَحْسَبَنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا مُعْجِزِينَ فِي الْأَرْضِ وَمَأْوَاهُمُ النَّارُ وَلَبِئْسَ الْمَصِيرُ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و كافران‌ را عاجزكننده‌ در زمين‌ مپندار» يعني: مپندار كه‌ آنان‌ مي‌توانند از نزد حق‌ تعالي‌ بگريزند آن‌گاه‌ كه‌ بخواهد عذاب‌ را برآنان‌ فرود آورد «و جايگاهشان‌ آتش‌ است‌ و چه‌ بد بازگشت‌گاهي‌ است‌» يعني: دوزخ‌ چه‌ بد سرانجام‌ و چه‌ بدمنزلگاهي‌ است‌؟!
	سوره نور آيه  58
‏متن آيه : ‏
‏ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِيَسْتَأْذِنكُمُ الَّذِينَ مَلَكَتْ أَيْمَانُكُمْ وَالَّذِينَ لَمْ يَبْلُغُوا الْحُلُمَ مِنكُمْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ مِن قَبْلِ صَلَاةِ الْفَجْرِ وَحِينَ تَضَعُونَ ثِيَابَكُم مِّنَ الظَّهِيرَةِ وَمِن بَعْدِ صَلَاةِ الْعِشَاء ثَلَاثُ عَوْرَاتٍ لَّكُمْ لَيْسَ عَلَيْكُمْ وَلَا عَلَيْهِمْ جُنَاحٌ بَعْدَهُنَّ طَوَّافُونَ عَلَيْكُم بَعْضُكُمْ عَلَى بَعْضٍ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمُ الْآيَاتِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ‏
 
‏ترجمه : ‏
بعد از طرح‌ ادله‌ الوهيت‌ كه‌ خود دلايل‌ وجوب‌ اطاعت‌ نيز هست‌، خداوند(ج) با اين‌ آيات‌ به‌ بيان‌ و تفصيل‌ احكام‌ و آداب‌ گذشته‌ در اين‌ سوره‌ برگشته‌ و آنها را چنين‌ دنبال‌ مي‌كند: «اي‌ كساني‌ كه‌ ايمان‌ آورده‌ايد، قطعا بايد غلام‌ و كنيزهايتان‌ از شما اجازه‌ بگيرند» در وقتي‌ كه‌ به‌ خانه‌ نزد شما وارد مي‌شوند. ابن‌عباس‌(رض) در بيان ‌سبب‌ نزول‌ اين‌ آيه‌ مي‌گويد: رسول‌ خدا ص غلامي‌ از انصار به‌نام‌ مدلج‌بن‌ عمرو را چاشتگاه‌ نزد عمربن‌الخطاب‌(رض) فرستادند. آن‌ غلام‌ بر عمر(رض) درآمد و او را به‌حالي‌ ديد كه‌ عمر(رض) ورود وي‌ را بر خود در آن‌ حالت‌ نمي‌پسنديد، بعدا عمر(رض)به‌ رسول‌ خدا ص گفت: يا رسول‌الله! اي‌ كاش‌ خداي‌ متعال‌ ما را در موضوع‌ استئذان‌ امرونهي‌ مي‌كرد. همان‌ بود كه‌ اين‌ آيه‌ نازل‌ شد. «و» نيز بايد از شما اجازه‌ بگيرند «كساني‌ از شما كه‌ به‌ بلوغ‌ نرسيده‌اند» آنان‌ اطفال‌ آزاد پسر و دخترند «سه‌ نوبت‌» يعني: هر دو گروه‌ بايد در طول‌ مدت‌ شبانه‌روز، در سه‌ وقت‌ از شما اجازه‌ بگيرند. به‌ قولي: مراد سه‌ بار اجازه ‌گرفتن‌ در هر نوبتي‌ است‌. يعني: اجازه‌گرفتن‌ را از سه‌بار ببيشتر تكرار نكنند، اين‌ سه‌ وقت‌ عبارت‌ است‌ از: «پيش‌از نماز بامداد» زيرا اين‌ وقت‌، وقت‌ برخاستن‌ از خوابگاه‌ و درآوردن‌ جامه‌هاي‌ خواب‌ و پوشيدن‌ جامه‌هاي‌ بيداري‌ است‌ و چه‌بسا كه‌ شخص‌ برهنه‌ خوابيده‌ باشد، يا بر حالتي‌ قرار داشته‌ باشد كه‌ دوست‌ ندارد ديگران‌ او را بر آن‌ حال‌ ببينند «وهنگامي‌ از نيمروز كه‌ لباسهايتان‌ را بيرون‌ مي‌آوريد» زيرا مسلمانان‌ در نيمروز براي‌خواب‌ قيلوله‌ (چاشتگاه) لباسهاي‌ خود را در مي‌آورند «و پس‌ از نماز عشاء» كه‌اين‌ وقت‌ نيز، وقت‌ برهنه‌شدن‌ از لباس‌ و خلوت‌كردن‌ با همسران‌ است‌ «اين‌ سه ‌نوبت‌ برايتان‌ عورت‌ است‌» عورات: يعني‌ ساعات‌ برهنگي‌ شماست‌ كه‌ ستر وپوشش‌ در آن‌ ناقص‌ و مختل‌ مي‌شود پس‌ بايد در اين‌ سه‌ وقت‌، اطفال‌ و بردگان ‌خويش‌ را به‌ كسب‌ اجازه‌ دستور دهيد و برايشان‌ جايز نيست‌ كه‌ بي‌اجازه‌ بر شما درآيند. به‌ قولي: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ است‌ و اين‌ حكم‌ در زماني‌ بوده‌ كه‌ خانه‌ها در نداشته‌اند ولي‌ حالا كه‌ اغلب‌ مردم‌ منازل‌ و خانه‌هايشان‌ را به‌ دروازه‌ مجهز ساخته‌اند، نياز به‌ كسب‌ اجازه‌ از ميان‌ رفته‌ است‌. به‌قولي‌ديگر: حكم‌ اين‌ آيه‌ منسوخ‌ نيست‌ بلكه‌ در حق‌ مردان‌ و زنان‌ ـ هر دو ـ ثابت‌ و پابرجاست‌. امام ‌ابوحنيفه‌ گفته‌ است: هيچ ‌يك‌ از علما بر منسوخ‌ بودن‌ حكم‌ استئذان‌ اصرار نورزيده ‌است‌. اما در «غير از اين‌» اوقات‌ سه‌گانه‌ «نه‌ بر شما و نه‌ بر آنان‌ هيچ‌ گناهي‌ نيست‌» در داخل‌ شدن‌ غلامان‌ و كنيزانتان بدون‌ اجازه‌ «چراكه‌ آنان‌ بر شما طواف ‌كننده‌اند» يعني: آنان‌ خدمتكاران‌ شما هستند لذا پيرامون‌ شما در گرد