رمانده‌ كرده‌ و خود را از عذاب‌ ما برهانند؛ «آنانند كه‌ در عذاب‌ احضار مي‌شوند» يعني‌: مأموران‌ گماشته‌ بر دوزخ‌، آنها را در عذاب‌ مي‌افگنند و آنها از عذاب‌ هيچ ‌گريزگاهي‌ نمي‌يابند.
 
	سوره سبأ آيه  39
‏متن آيه : ‏
‏ قُلْ إِنَّ رَبِّي يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَن يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ وَيَقْدِرُ لَهُ وَمَا أَنفَقْتُم مِّن شَيْءٍ فَهُوَ يُخْلِفُهُ وَهُوَ خَيْرُ الرَّازِقِينَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
سپس‌ خداوند متعال‌ موضوع‌ گشايش‌ و تنگ‌ گردانيدن‌ روزي‌ را تكرار مي‌كند تا بر رد پندار آنها تأكيد كرده‌ و بيخ‌ شبهه‌ را بركند: «بگو» اي‌ محمد‌ص به‌ آنان‌ «در حقيقت‌ پروردگار من‌ است‌ كه‌ روزي‌ را براي‌ هر كس‌ از بندگانش‌ كه‌ بخواهد گشاده‌ يا براي‌ او تنگ‌ مي‌گرداند» به‌ حسب‌ حكمتي‌ كه‌ خود در كار خويش‌ دارد. «و هر چه ‌را انفاق‌ كرديد» در امور خيري‌ كه‌ خداوند(ج) در كتاب‌ خويش‌ به‌ آنها امر كرده‌ و پيامبرش‌ آنها را روشن‌ ساخته‌ «پس‌ خدا عوضش‌ را مي‌دهد» به‌ شما. اين‌ عوض‌ يا در دنيا، يا در آخرت‌ است‌ «و او بهترين‌ روزي‌دهندگان‌ است» زيرا روزي ‌دادن ‌بندگان‌ به‌ يك‌ديگر، فقط به‌ تقدير و ميسر كردن‌ اوست‌ و در حقيقت‌ امر آنها روزي‌دهنده‌ نيستند.
امام‌ رازي‌ مي‌گويد: «بهتر بودن‌ روزي‌ در چهار چيز است‌:
اول‌ اين‌ كه‌: آن‌ روزي‌ از وقت‌ نياز به‌ تأخير نيفتد.
دوم‌ اين‌ كه‌: از مقدار نياز كمتر نباشد.
سوم‌ اين‌ كه‌: به‌ حساب‌ و شمار، آن‌ را سخت‌ نگرداند.
چهارم‌ اين‌ كه‌: آن‌ را با طلب‌ پاداش‌، مكدر نكند».
در حديث‌ شريف‌ آمده‌ است‌: «كل‌ معروف‌ صدقة وما أنفق‌ الرجل‌ علي‌ نفسه‌ وأهله‌ كتب‌ له‌ صدقة‌ وما وقي‌ الرجل‌ به‌ عرضه‌ فهو صدقة‌ وما أنفق‌ الرجل‌ من‌ نفقة‌ فعلي‌ الله ‌خلفها إلا ما كان‌ من‌ نفقة في‌ بنيان‌ أو معصية: هر كار پسنديده‌اي‌ صدقه‌اي‌ است‌ و آنچه‌ كه‌ مرد بر خود و خانواده‌اش‌ انفاق‌ كرده‌ است‌، براي‌ او صدقه‌اي‌ نوشته‌ مي‌شود و آنچه‌ كه‌ شخص‌ به‌وسيله‌ آن‌ آبرويش‌ را حفظ كرده‌ باشد،[3] صدقه ‌است‌ و هر نفقه‌اي‌ را كه‌ شخص‌ انفاق‌ كرده‌ است‌، دادن‌ عوضش‌ بر خداوند(ج) است‌ مگر نفقه‌اي‌ كه‌ در بناي‌ ساختمان‌ يا معصيتي‌ هزينه‌ شود». مراد از بناي‌ ساختمان‌ در اين‌ حديث‌ شريف‌، اعمار ساختماني‌ است‌ كه‌ از حد نياز انسان‌ فراتر باشد زيرا تأمين‌ مسكن‌ در حد نياز ضروري‌، از سوي‌ خداوند(ج) عوض‌ دارد چنان‌كه‌ در حديث‌ شريف‌ ديگري‌ بر ضرورت‌ تهيه‌ مسكن‌ تصريح‌ شده‌ است‌: «ليس ‌لبني‌ آدم‌ حق‌ في‌ سوي‌ هذه‌ الخصال‌: بيت‌ يسكنه‌، وثوب‌ يواري‌ عورته‌، وجلف‌ الخبز والماء: فرزند آدم‌ را در غير اين‌ امور حقي‌ نيست‌: خانه‌اي‌ كه‌ در آن‌ سكونت ‌گزيند، جامه‌اي‌ كه‌ عورتش‌ را بپوشاند و ظرف‌ نان‌ و آب‌». فرق‌ در ميان‌ اين‌ آيه ‌و (آيه‌ 36) در اين‌ است‌ كه‌: اين‌ آيه‌ بيانگر آن‌ است‌ كه‌ رزق‌ و روزي‌ فقط در اختيار خداوند(ج) مي‌باشد اما (آيه‌ 36) در رد كساني‌ بود كه‌ مي‌پنداشتند بخشيدن‌ رزق‌ نشانه‌ رضا و خشنودي‌ خداوند متعال‌ است‌. ديگر اين‌ كه‌ گشايش‌ يا تنگ ‌ساختن‌ روزي‌ در اينجا، براي‌ يك‌ شخص‌ در دو حال‌ يا دو وقت‌ است‌ اما در آنجا براي‌ اشخاص‌ متعدد بود.
 
[3] مانند دادن‌ هديه‌ به‌ شعرا و اشخاص‌ زبان‌دراز تا خود را از هجو و نكوهش‌ و گزند زبان‌ آنها حفظ كند.
	<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html><body><a class="text" href="w:text:4107.txt"> آيه  40</a><a class="text" href="w:text:4108.txt">آيه  41</a><a class="text" href="w:text:4109.txt">آيه  42</a><a class="text" href="w:text:4110.txt">آيه  43</a><a class="text" href="w:text:4111.txt"> آيه  44</a><a class="text" href="w:text:4112.txt">آيه  45</a><a class="text" href="w:text:4113.txt">آيه  46</a><a class="text" href="w:text:4114.txt">آيه  47</a><a class="text" href="w:text:4115.txt">آيه  48</a></body></html>سوره سبأ آيه  40
‏متن آيه : ‏
‏ وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعاً ثُمَّ يَقُولُ لِلْمَلَائِكَةِ أَهَؤُلَاء إِيَّاكُمْ كَانُوا يَعْبُدُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و» يادكن‌ «روزي‌ را كه‌ خداوند همه‌ آنان» اعم‌ از عابد و معبود و مستكبر و مستضعف‌ «را محشور مي‌كند» براي‌ حساب‌ «سپس‌ به‌ فرشتگان‌ مي‌گويد» به‌عنوان ‌سركوب‌ مشركان‌ و سرزنش‌ كساني‌ كه‌ غير خداي‌ عزوجل‌ را پرستيده‌اند «آيا اينها بودند كه‌ شما را مي‌پرستيدند؟».
 
سوره سبأ آيه  41
‏متن آيه : ‏
‏ قَالُوا سُبْحَانَكَ أَنتَ وَلِيُّنَا مِن دُونِهِم بَلْ كَانُوا يَعْبُدُونَ الْجِنَّ أَكْثَرُهُم بِهِم مُّؤْمِنُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«فرشتگان‌ مي‌گويند: منزهي‌ تو» پروردگارا! از شريك‌ و همتا «ولي‌ ما تو هستي» فقط تو سرور و سرپرست‌ ما هستي‌ «نه‌ آنها» و ما هرگز آنهارا به‌ پرستش ‌فرانخوانده‌ايم‌ و نه‌ آنها را به‌ دوستي‌ و سروري‌ گرفته‌ايم‌ بلكه‌ ما جز تو ولي‌ و سروري‌ نداريم‌ «بلكه‌ آنها جنيان‌ را مي‌پرستيدند» يعني‌: آنها شياطين‌ را كه‌ عبارت ‌از ابليس‌ و لشكريانش‌ هستند، مي‌پرستيدند و مي‌پنداشتند كه‌ آنها را مي‌بينند و آنها فرشتگان‌ و دختران‌ خدايند «بيشتر آنان‌ به‌ جنيان‌ مؤمن‌ بودند» و آنچه‌ را كه‌ جنيان ‌از وسوسه‌ها و اكاذيب‌ به‌ آنان‌ القا مي‌كردند، تصديق‌ مي‌نمودند از آن‌ جمله‌ دستورشان‌ در پرستش‌ بتان‌ را.
	سوره سبأ آيه  42
‏متن آيه : ‏
‏ فَالْيَوْمَ لَا يَمْلِكُ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ نَّفْعاً وَلَا ضَرّاً وَنَقُولُ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا ذُوقُوا عَذَابَ النَّارِ الَّتِي كُنتُم بِهَا تُكَذِّبُونَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«اما امروز هيچ‌يك‌ از آنان» يعني‌: هيچ‌يك‌ از پرستشگران‌ و پرستش‌ شدگان ‌«براي‌ يك‌ديگر مالك‌ سود و زياني‌ نيستيد» يعني‌: در روز قيامت‌، نه‌ پرستش‌ شدگان‌ براي‌ پرستشگران‌ مالك‌ سودي‌ ـ يعني‌ شفاعت‌ و نجاتي‌ ـ هستند و نه‌ مالك‌ زياني‌ ـ يعني‌ مالك‌ هلاكت‌ و عذابي‌ «و» آن‌ روز «به‌ كساني‌ كه‌ ستم‌ كرده‌اند» بر خود با پرستش‌ غيرخداوند(ج) «مي‌گوييم‌: بچشيد عذاب‌ آتشي‌ را كه‌ آن ‌را تكذيب‌ مي‌كرديد» در دنيا.
	سوره آل عمران آيه  48
‏متن آيه : ‏
‏ وَيُعَلِّمُهُ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرَاةَ وَالإِنجِيلَ ‏
 
‏ترجمه : ‏
«و به‌ او كتاب‌ و حكمت‌ و تورات‌ و انجيل‌ مي‌آموزد» مراد از كتاب‌: خط ونويسندگي‌ است‌ و مراد از حكمت‌: علم‌ نافع‌ و قوت‌ فهم‌ و حسن‌ تدبير در امور، بانهادن‌ هر كاري‌ در جايگاه‌ مناسب‌ آن‌ است‌.
 
سوره سبأ آيه  43
‏متن آيه : ‏
‏ وَإِذَا تُتْلَى عَلَيْهِمْ آيَاتُنَا بَيِّنَاتٍ قَالُوا مَا هَذَا إِلَّا رَجُلٌ يُرِيدُ أَن يَصُدَّكُمْ عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ آبَاؤُكُمْ وَقَالُوا مَا هَذَا إِلَّا إِفْكٌ مُّفْتَرًى وَقَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاءهُمْ 